Kategoria: Służebność osobista

Indywidualne Porady Prawne

Masz problem ze służebnością osobistą?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Czy do postawienia garażu potrzebna jest zgoda uprawnionych z umowy dożywocia?

Michał Berliński • Opublikowane: 08-02-2019

Moja żona jest właścicielką nieruchomości, na której stoi dom obciążony służebnością osobistą dla jej rodziców polegającą na dożywotnim i nieodpłatnym mieszkaniu w jednym pokoju i kuchni w suterenach. Jest to notarialnie zawarta umowa dożywocia. Chcemy postawić przed domem garaż blaszany w odległości 3 m od domu. Jednak nasz pomysł spotkał się z ostrym sprzeciwem ze strony dożywotników. Twierdzą, że zabierze im całe światło, ale my naprawdę nie mamy gdzie zaparkować auta. Czy do postawienia garażu jest konieczna ich zgoda?

Michał Berliński

»Wybrane opinie klientów

Obszerność i profesjonalizm odpowiedzi
Krzysztof, 28 lat, logistyk
Szybka odpowiedź, rzetelna, miła obsługa, wiarygodność,
Paproszek, 58 lat, główna księgowa
Otrzymana porada jest absolutnie profesjonalna i do zrozumienia.
Hubert
Jestem usatysfakcjonowany udzieloną mi odpowiedzią. Zaspokoiła ona na każdej płaszczyźnie moje oczekiwania w zaistniałym problemie.
Hubert, 22 lata, pracownik biurowy
Zdecydowanie jesteście bardzo rzetelną i solidną firmą .Szybka i profesjonalna pomoc. Jestem pełna podziwu dla takich możliwości rozwiązywania problemów.
Barbara
Zapoznałam się z opiniami osób, które wcześniej korzystały z usług.  Wszystkie zachęcają do skorzystania z usług prawników udzielających porady. Można zapoznać się z ceną za usługę. Porady są wyczerpujące, zrozumiałe, można zadawać dodatkowe pytania. Odpowiedzi udzielane są szybko. Ceny za usługi są przystępne.
Joanna, 59 lat, nauczycielka
Uzyskałam bardzo rzetelne i wyczerpujące odpowiedzi .Polecam Serwis, który działa profesjonalnie.
Elżbieta, 62 lata, obecnie emerytka
Korzystając z portalu eporady24.pl otrzymałem wszelkie informacje ,co do pytań ,które mnie nurtowały i nie byłem samodzielnie ,w wyniku niedostatecznej wiedzy ,samodzielnie ich rozwiązać. Odpowiedzi były udzielone zarówno w formie profesjonalnej ( jeżeli chodzi o status prawny ) ,jak i ich forma była przejrzysta dla mnie ,jako zwykłego obywatela ,który oczekuje od osoby udzielającej takich porad jasnych i klarownych . Generalnie reasumując otrzymałem odpowiedzi na pytania ,które mnie nurtowały ,jeżeli chodzi o wypełnienie deklaracji podatkowych i dziękuję zarówno portalowi eporady24.pl jak i Panu Marcinowi Sądejowi za możliwość udzielenia takowych informacji w sposób przystępny dla mnie, jako zwykłego obywatela.
Piotr, 39 lat
Opinia jest wyczerpująca, napisana zrozumiałym językiem ze wskazówkami do działania. Firmę, tryb obsługi i Panią prawnik polecam bardzo.
Anatol, 59 lat, nauczyciel akademicki
Serdecznie dziekuje za pomoc i rzetelna analize mojego problemu
Urszula
Szybko uzyskałam wyczerpujące odpowiedzi na wszystkie pytania w tym wątku. Dowiedziałam się wszystkiego, co jest mi potrzebne do załatwienia sprawy zgodnie z prawem i korzystnie dla mnie i mojej rodziny. 
Joanna, nauczycielka, 59 lat
Zrozumienie petenta i doradztwo czytelne dla przeciętnego zjadacza pieczywa.
Wiesio, 61 lat, fotograf
Otrzymałem fachową pomoc. Polecam ten serwis. Po zadaniu pytania miałem możliwość konsultacji z prawnikiem email ,który rzetelnie pomógł mi rozwiać wszystkie wątpliwości.
Łukasz, krojczy, 28 lat
Dziękuję, tym razem zaskoczyła mnie pozytywnie szybkość i obszerność odpowiedzi. Liczę, że ten standard zostanie utrzymany - nie zawsze tak bywało. Pozdrawiam
Jarosław
 Jestem bardzo zadowolony z korzystania z ePorady24 Dziękuję za szybką, rzeczową i zrozumiałą odpowiedź. 
Dariusz
Dziękuję za poradę prawną udzielaną przez adw. Katarzynę Berede. Jestem z porady zadowolona.
Ewa
Bardzo pomocny serwis. Po zadaniu pytania otrzymałem błyskawiczną odpowiedź i propozycję konsultacji ze specjalistą w mojej sprawie. W moim przypadku była to Pani Wioletta, która bardzo analitycznie przedstawiła mi perspektywę prawną mojej sprawy i miałem możliwość szerszej konsultacji nie ograniczającej się tylko do jednej odpowiedzi. Doceniam to w szczególności, gdyż była to sobota wieczorem, za co serdecznie dziękuję Pani Wiolettcie i Waszemu serwisowi. Mimo, że opinia w sprawie była dla mnie negatywna, dzięki Wam zyskałem świadomość innej perspektywy prawnej. 
Robert, projektant
Bardzo profesjonalna i szybka pomoc. polecam!! bardzo dobrze opisana umowa najmu okazjonalnego jeszcze raz polecam
Damian, 34 lata
Wszystko na najwyższym poziomie wszystko jasno określone
Żaneta, własna działalność, 44 lata
Kompetentni prawnicy udzielający wyczerpujących odpowiedzi na zadane im pytania. Polecam jak najbardziej.
Natalia, 28 lat
Korzystam od wielu lat z usług Państwa prawników ( ePorady24.pl) i zawsze otrzymuje fachowe, bardzo szczegółowe omówienia swoich pytań. Zadaj też pytania dodatkowe, czasem po długim czasie i zawsze otrzymuje odpowiedź. Jestem bardzo zadowolony:) Polecam !!
Krzysztof, 48 lat
Odpowiedz bardzo wyczerpująca i ogarniająca cały temat - mimo, iż część przepisów było mi znane. Przekaz zrozumiałym językiem. 
Katarzyna
Jestem bardzo zadowolona z usługi .Otrzymałam błyskawiczne wycenę usługi i odpowiedz.
 
Janina
Rzetelna,szybka odpowiedź na moje pytanie bardzo mi pomogła w egzekwowaniu moich praw. Dziękuję i polecam.
Jolanta
Porada jak najbardziej pomocna za którą bardzo dziękuję
Beata
 Szybko, łatwo i konkretnie. Pańska odpowiedź rozwiewa wszystkie moje wątpliwości. Dziękuję bardzo za pomoc. 
Bożena, pielęgniarka, 61 lat
 Dziękuję za wyczerpującą odpowiedź.
Ewa
Szybko i sprawnie, dokładna odpowiedź na zadane pytanie. Wyczerpujące odwołania do dotychczasowej wykładni i wyjaśnienia. 
Tomasz, programista, 27 lat
Jestem usatysfakcjonowana udzielonymi odpowiedziami na zadane kwestie,Szybko i kompetentnie .
Urszula, 57 lat, nauczyciel
Odpowiedzi były jasne i wyczerpujące a co bardzo ważne - wyjątkowo szybkie. Dziękuję bardzo
Henryk

Umowa dożywocia to jest stosunkiem zobowiązaniowym, uregulowanym w księdze III Kodeksu cywilnego (K.c.).

Prawo dożywocia jest prawem majątkowym o charakterze osobistym. Wykazuje ono wiele podobieństw do użytkowania i służebności osobistych, jednakże jest prawem regulowanym przez odmienne przepisy. Głównym celem umowy dożywocia jest zapewnienie egzystencji osobie uprawnionej poprzez dożywotnie jej utrzymanie. Dożywocie powstaje poprzez zawarcie stosownej umowy. Strony zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego mają swobodę kształtowania umów, w tym również umowy dożywocia. Z uwagi na fakt, iż umowa o dożywocie przenosi własność nieruchomości, powinna być pod rygorem jej nieważności zawarta w formie aktu notarialnego. Zgodnie z ustawą nabywca w zmian za przeniesienie własności nieruchomości zobowiązany jest zapewnić zbywcy dożywotnie utrzymanie. Jednakże ostateczną treść dożywocia określa zawarta pomiędzy stronami umowa.

Jeśli w umowie o dożywocie nie ustalili Państwo innego jej brzemienia, zastosowanie będzie miał art. 908 K.c., który określa obowiązki stron. Nabywca nieruchomości, czyli Pańska żona, w przypadku braku odmiennej treści umowy, powinien przyjąć zbywcę jako domownika, dostarczać mu wyżywienia, ubrania, mieszkania, światła i opału, zapewnić mu odpowiednią pomoc i pielęgnowanie w chorobie oraz sprawić mu własnym kosztem pogrzeb odpowiadający zwyczajom miejscowym. Poza szerokim zakresem świadczeń wynikających z istoty dożywocia, nabywca może ustanowić na rzecz zbywcy także: użytkowanie, służebność mieszkania, inną służebność osobistą oraz prawo do powtarzających się świadczeń w pieniądzu lub rzeczach oznaczonych co do gatunku. W Państwa przypadku wraz z umową o dożywocie zawarto umowę o ustanowienie służebności mieszkania, w ramach której zbywcy nieruchomości (rodzice Pańskiej żony) są uprawnieni do korzystania i nieodpłatnego zamieszkiwania w jednym pokoju, korzystania z kuchni oraz suteren. Z opisu nie wynika, aby dożywotnicy posiadali inne uprawnienia. Trzeba pamiętać, że umowa dożywocia nie pozostaje bez wpływu na możliwość rozporządzania nieruchomością. Oczywistym jest, że nieruchomość obciążona dożywociem może być przedmiotem obrotu prawnego i można ją zbyć, jednakże należy pamiętać, że umowa dożywocia jest skuteczna wobec każdorazowego właściciela nieruchomości. Nieruchomość obciążoną takim prawem trudniej będzie zbyć i oczywiście ze sprzedaży uzyskałoby się mniejszą kwotą niż za nieruchomość wolną od takich ograniczeń.

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Natomiast mając na uwadze art. 908 K.c. § 2:

„Jeżeli w umowie o dożywocie nabywca nieruchomości zobowiązał się obciążyć ją na rzecz zbywcy użytkowaniem, którego wykonywanie jest ograniczone do części nieruchomości, służebnością mieszkania lub inną służebnością osobistą albo spełniać powtarzające się świadczenia w pieniądzach lub w rzeczach oznaczonych co do gatunku, użytkowanie, służebność osobista oraz uprawnienie do powtarzających się świadczeń należą do treści prawa dożywocia.”

Jeśli zaś Państwa umowa o dożywocie obejmuje również użytkowanie, to użytkowanie będzie polegało na korzystaniu z rzeczy w takim sposób, aby zachować jej substancję. Użytkownik powinien ponosić ciężary, które zgodnie z wymaganiami prawidłowej gospodarki powinny być pokrywane z pożytków rzeczy. Jeśli zaś chodzi o kwestię dla Pana najważniejszą, tj. kwestie poczynienia inwestycji w postaci zamontowania na posesji garażu blaszanego, to zgodnie z orzeczeniem Sądu Najwyższego – użytkownik może przeciwstawić się zamierzonym przez właściciela zmianom o tyle, o ile naruszałyby one lub ograniczały jego prawo (wyrok SN z 18 czerwca 1976 r., sygn. akt III CRN 89/76). Można więc jednoznacznie stwierdzić, iż dożywotnicy, którzy są również użytkownikami nieruchomości w sposób opisany powyżej, mogliby podnosić zarzuty do czynionych przez Pana inwestycji, gdyby te ingerowały w ich prawa, tj. gdyby np. przez budowę garażu zmieniłby się sposób korzystania przez dożywotników z tych pomieszczeń, które przyznane są im w przedmiotowej umowie. Jeśli garaż wymagałby zgłoszenia do Inspektora Nadzoru Budowlanego to, rzecz jasna, zdanie dożywotników w żaden sposób nie będzie brane pod uwagę przez organy nadzoru budowlanego czy też inne organy, gdyby np. chciał Pan poczynić na posesji lub w domu większe inwestycje. Jednakże użytkownicy będą mieli prawo zablokować inwestycję, występując z pozwem do sądu o ochronę przysługującego im prawa użytkowania, ale to po ich stronie będzie obowiązek wykazania, że poczynione przez Państwa zmiany istotnie wpływają na kwestie użytkowania nieruchomości. W mojej ocenie w Pana sytuacji brak jest ku temu przesłanek.

W przypadku dalszego pogarszania relacji z dożywotnikami musi mieć Pan świadomość, że umowy dożywocia nie można odwołać. Tego typu umowy mogą być rozwiązywane przez sąd. Zgodnie bowiem z treścią art. 913 K.c.:

§ 1. Jeżeli z jakichkolwiek powodów wytworzą się między dożywotnikiem a zobowiązanym takie stosunki, że nie można wymagać od stron, żeby pozostawały nadal w bezpośredniej ze sobą styczności, sąd na żądanie jednej z nich zamieni wszystkie lub niektóre uprawnienia objęte treścią prawa dożywocia na dożywotnią rentę odpowiadającą wartości tych uprawnień.

§ 2. W wypadkach wyjątkowych sąd może na żądanie zobowiązanego lub dożywotnika, jeżeli dożywotnik jest zbywcą nieruchomości, rozwiązać umowę o dożywocie.”

Tylko sąd może rozwiązać umowę o dożywocie.

Podpowiem dodatkowo, iż w Pana sytuacji warto również dochować wszelkich formalności związanych z postawieniem na posesji garażu. Zgodnie z treścią art. 30 Prawa budowlanego fakt budowy zarówno garażu, jak i wiaty garażowej o powierzchni do 35 m2 (powierzchni całkowitej – nie użytkowej) powinien zostać zgłoszony odpowiedniemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej, jeszcze przed rozpoczęciem prac. Organ po otrzymaniu stosownego wniosku ma 21 dni na ewentualne zgłoszenie sprzeciwu i może wydać nakaz wstrzymania się od prac. Dopiero w przypadku gdy tego typu postanowienie nie zostanie wydane, można przystąpić do budowy. Powyższe zgłoszenie ważne jest 3 lata. Po upływie tego terminu należy ponownie zawiadomić organ i odczekać 21 dni. Wymienione formalności dotyczą budowy zarówno garażu trwale związanego z gruntem, jak i nie związanego, np. ustawionego na bloczkach. W tym miejscu nie ma również znaczenia, czy garaż będzie murowany czy blaszany (popularny blaszak). Jedyne rozróżnienie dotyczy powierzchni garażu, więc w Pana przypadku wystarczające jest samo zgłoszenie.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Prezentowana opinia prawnika nie zawiera odpowiedzi na dodatkowe pytania klienta i dlatego może nie wyczerpywać w pełni omawianego zagadnienia. Często dopiero dzięki dodatkowym pytaniom i odpowiedziom można uzyskać kompletną poradę prawną. Podkreślamy, że w naszym serwisie można zadawać dodatkowe pytania bez ograniczeń czasowych i ilościowych.

Indywidualne Porady Prawne

Masz problem ze służebnością osobistą?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Podobne materiały

Konsekwencje prawne nieujawnienia służebności mieszkania

Jakie są konsekwencje prawne nieujawnienia służebności mieszkania? Chodzi o zbycie nieruchomości obciążonej służebnością, która nie została ujawniona w księdze wieczystej.

Jak zapewnić opiekę matce, aby uchronić ją przed nieuczciwym synem?

Mieszkam za granicą i mam problem z mamą, którą do tej pory opiekował się mój brat. Niestety doprowadził ją do utraty zdrowia i sprzeniewierzył jej cały majątek. Posiadam spisane przed laty notarialnie pełnomocnictwo mamy do sprawowania nad nią opieki. Jak formalnie przeprowadzić czynności, by zapewnić mamie opiekę i zabezpieczyć ją przed nieuczciwym synem?

Czy można zabronić odwiedzanie mamy ze służebność osobistą?

Rodzice mieli nas troje, ale gospodarstwo rolne oddali tylko naszej siostrze. Nieruchomość została przy tym obciążona ograniczonym prawem rzeczowym w postaci służebności osobistej na rzecz mamy. Przed 4 laty siostra, której przypadło gospodarstwo, podzieliła jednak całość na 3 części i każde z nas stało się właścicielem 1/3. W ubiegłym roku dotychczasowa właścicielka sprzedała swój udział mnie, a więc ja dysponuję 2/3, a brat ma 1/3. Siostra, która nie jest już właścicielem nieruchomości, swoim postępowaniem doprowadza do tego, że dalsze korzystanie z nieruchomości nie jest możliwe. Przyjeżdża i się awanturuje, straszy, matkę przekabaciła na swoją stronę. Ta sytuacja bardzo na nas źle wpływa. Czy możemy zabronić siostrze wejścia na posesję i odwiedzanie mamy która ma ustanowioną służebność osobistą?

Mieszkanie z dożywotnią służebnością dla niepełnosprawnej córki

Kupiłem mieszkania, które chcę przekazać swojej córce w dożywotną (do końca jej życia) służebność dla niej. Nie chcę jej dawać tego mieszkania, ponieważ jest osobą niepełnosprawną z ograniczeniami umysłowymi. Notariusz chce ode mnie określenia wartości służebności do wpisania w akt. Nie rozumiem tego określenia i jego zasadności oraz jak ustalić tę wysokość i po co?

Zwrot darowizny ze służebnością a podatek

Teściowa aktem darowizny przekazała nieruchomość zabudowaną swojej córce (mojej żonie), w zamian za opiekę nad nią i możliwość zamieszkiwania w tej posesji do swojej śmierci. Synowie otrzymali podobne nieruchomości niezabudowane. Żona zmarła 3 lata temu i tę nieruchomość dziedziczę w częściach przysługujących prawem z moimi pełnoletnimi dziećmi. Nie jesteśmy w stanie zabezpieczyć mojej teściowej i babci moich dzieci należytej opieki. Chcemy aktem darowizny zwrócić jej tę nieruchomość, aby ona mogła obdarować nią swojego syna za taką opiekę, jaką miała otrzymać od córki. Czy od tej darowizny będziemy (ja i moje dzieci) musieli zapłacić podatek? Czy teściowa będzie musiała zapłacić jakiś podatek?

Mieszkanie od kuzyna w zamian za dożywocie

Mój kuzyn chce mi podarować mieszkanie. Nie wiemy, jaka forma byłaby najkorzystniejsza: spadek to podatek spadkowy, przekazanie to podatek od darowizny. Myślałem o „odwróconej hipotece”, czyli on na mnie przekazuje mieszkanie w zamian za dożywotnią gwarancję, że się nim będę opiekować. Kuzyn dość daleki, bo moja babcia i jego babcia to były rodzone siostry. Mieszkanie chce mi przekazać tak, aby jego siostra nic nie dostała w spadku po nim (nie opiekowała się nim, gdy był w szpitalu, oraz popełniła inne niegodziwości). Czy takie przekazanie zabezpiecza mnie również przed roszczeniem z tytułu zachowku? Oczywiste jest również, że chciałbym zapłacić najmniejsze należności z tego tytułu.

Dożywotnia służebność w księdze wieczystej

Mam propozycję zakupu domu w dobrej cenie. Dom ma jednak jedną wadę, a jest nią dożywotnia służebność w księdze wieczystej względem starszego pana. Ten pan nie korzysta ze służebności, ponieważ przebywa w domu opieki. Obawiam się jednak, że koszty utrzymania tego pana przejdą na mnie. Jak ta sytuacja wygląda w świetle prawa?

wizytówka Zadaj pytanie »