Indywidualne Porady Prawne

Masz problem ze służebnością drogi lub przejazdu?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Droga konieczna z prawem postoju na drodze

Michał Soćko • Opublikowane: 05-06-2017

Jestem właścicielką kilku działek budowlanych, wzdłuż których jest droga wewnętrzna wydzielona z działki. Dwie działki zostały sprzedane ze służebnością przejazdu, drogą wewnętrzną, zaś kolejna osoba chce zakupić ode mnie działkę, ale domaga się zapisu w akcie notarialnym o możliwości postoju na drodze, czyli żąda także służebności postoju na tej drodze. Droga wewnętrzna ma szerokość 5 m i taka informacja została zawarta w dwóch poprzednich aktach notarialnych co do wykonywania służebności. Jakie postanowienia powinny zostać zawarte w akcie notarialnym, abym nie była narażona na pretensje ze strony wcześniejszych kupujących, jeśli potencjalny kupujący będzie notorycznie parkował auto przed posesją i zawężał drogę dla pozostałych użytkowników, lub utrudniał przejazd? Jakie są możliwości właściciela drogi do egzekucji zapisów z aktu notarialnego dotyczące służebności?

Michał Soćko

»Wybrane opinie klientów

Odpowiedź wyczerpująca i fachowa.
Joanna
Szybko i rzeczowo. Niestety odpowiedź potwierdziła moje przypuszczenie że sprawa jest przegrana.
Marek, 38 lat
Dobre opinie i szybka wyczerpująca odpowiedź
Leszek, 58 lat, maszynista chłodniczy
Konkretna i wyczerpująca odpowiedź. Jestem zadowolona z porady prawnej.
Grażyna
Bardzo dziękuję za uzyskaną poradę, szybko, sprawnie bardzo pomocnie, na temat , wyczerpującą. Doskonała odpowiedź Polecam wszystkim
Marta, prawnik, 63 lata

Przede wszystkim należy zbadać, do czego są uprawnieni właściciele nieruchomości władnących już posiadający służebność przejazdu.

Zgodnie z art. 285 Kodeksu cywilnego (K.c.):

„§ 1. Nieruchomość można obciążyć na rzecz właściciela innej nieruchomości (nieruchomości władnącej) prawem, którego treść polega bądź na tym, że właściciel nieruchomości władnącej może korzystać w oznaczonym zakresie z nieruchomości obciążonej, bądź na tym, że właściciel nieruchomości obciążonej zostaje ograniczony w możności dokonywania w stosunku do niej określonych działań, bądź też na tym, że właścicielowi nieruchomości obciążonej nie wolno wykonywać określonych uprawnień, które mu względem nieruchomości władnącej przysługują na podstawie przepisów o treści i wykonywaniu własności (służebność gruntowa).

§ 2. Służebność gruntowa może mieć jedynie na celu zwiększenie użyteczności nieruchomości władnącej lub jej oznaczonej części.”

Nie ma w przepisach określonych uprawnień, które składają się na służebność przejazdu, toteż w każdym razie musi zostać ustalony przebieg drogi, jej wytyczenie na mapach oraz należy określić sposób wykonywania tej służebności.

Sąd Najwyższy, w postanowieniu z dnia 11 czerwca 2015 r., V CSK 468/14, LEX nr 1797079, stanął na trafnym stanowisku, że dokładne oznaczenie sposobu korzystania ze służebności leży nie tylko w interesie uprawnionego do wykonywania tego prawa, ale i właściciela nieruchomości obciążonej. Wprawdzie rozważania SN dotyczyły służebności przesyłu, tym niemniej w oczywisty sposób znajdą zastosowanie w wypadku innych służebności:

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

„Wykonywanie służebności przesyłu wiąże się z założeniem i utrzymywaniem urządzeń przesyłowych w zdatności do użytku, a ich usytuowanie na powierzchni gruntu, pod powierzchnią i nad gruntem w sposób nieunikniony wiąże się z potrzebą wkroczenia na ten grunt, chociażby potrzeba taka występowała sporadycznie. Zatem przestrzeń, w jakiej przedsiębiorca przesyłowy może poruszać się, realizując przysługującą służebność musi być oznaczona, przy tym jest to też przestrzeń, w której właściciel nieruchomości obciążonej nie może podejmować działań, które przedsiębiorcy przesyłowemu utrudniłyby lub uniemożliwiłyby wykonywanie służebności. Tak więc przestrzeń, o której tu mowa, jej rozmiar, wielkość, są determinowane przez treść służebności i niewątpliwie przestrzeń ta to nie li tylko przestrzeń (nad gruntem) zajęta przez przewody przesyłowe. Potrzeba oznaczenia obszaru, w jakim po nieruchomości obciążonej poruszać się może przedsiębiorca przesyłowy, wykonując służebność, leży nie tylko w jego interesie, ale i w interesie właściciela nieruchomości obciążonej, który w ten sposób uzyskuje wiedzę o przestrzennym zakresie uprawnień przedsiębiorcy i o takim zakresie jego własnych właścicielskich uprawnień”.

Nie mam informacji, jakie uprawnienia wchodzą w skład ustanowionych służebności, jeżeli jednak jest to możliwość przejazdu i przechodu z działek władnących przez działkę służebną do drogi publicznej, to nie widzę żadnego problemu, aby właściciel innej nieruchomości miał na tej drodze wewnętrznej prawo parkowania, byleby właściciele innych działek mieli umożliwiony przejazd (wydaje się, że szerokość 5 metrów z powodzeniem umożliwi innym – właścicielom swobodne korzystanie ze służebności pomimo zaparkowanego samochodu).

Pomocniczo należy stosować także art. 287 K.c., zgodnie z którym – zakres służebności gruntowej i sposób jej wykonywania oznacza się, w braku innych danych, według zasad współżycia społecznego przy uwzględnieniu zwyczajów miejscowych.

Na podstawie powyższego, nawet jeżeli w akcie notarialnym, w którym została ustanowiona służebność, nie ma mowy o parkowaniu pojazdu na drodze objętej służebnością, to posiłkując się wskazanymi powyżej zasadami współżycia społecznego oraz zwyczajami, należy wskazać, iż niejako nierozerwalnie związana z samą funkcją drogi, szczególnie prowadzącej do posesji, jest możliwość parkowania przy własnym domu, bowiem trudno, aby właściciele parkowali gdzieś daleko poza swoją posesją, byłoby to na pewno wbrew zwyczajowi powszechnie w tej kwestii panującemu.

Jeżeli więc, parkując samochód na rzeczonej drodze, nowy właściciel nieruchomości nie powoduje żadnego utrudnienia dla innych właścicieli posesji sąsiednich, jak i dla samej właścicielki nieruchomości obciążonej służebnością, to moim zdaniem jest to dozwolone.

O konieczności szerokiego rozumienia zakresu służebności wskazuje również sądownictwo – wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 9 czerwca 2011 r. (II SA/Gl 37/11):

„Uprawnienie do korzystania ze służebności drogowej przysługuje jednak nie tylko właścicielom nieruchomości władnącej, lecz wszystkim podmiotom, które swoje prawa wywodzą od każdoczesnego jej właściciela. Literalna treść aktu notarialnego, odpowiadająca dyspozycji art. 145 § 1 kodeksu cywilnego nie może być rozumiana jako dotycząca jedynie uprawnień do korzystania ze służebności drogowej przez samego właściciela. Przy takim rozumowaniu nawet domownik nie miałby dostępu do budynku, przy braku podstawy prawnej do wytoczenia postępowania przed sądem powszechnym o zapewnienie służebności drogowej”.

Tym samym zachowana jest również norma art. 288 K.c., który stanowi, iż służebność gruntowa powinna być wykonywana w taki sposób, żeby jak najmniej utrudniała korzystanie z nieruchomości obciążonej.

Sposobem ochrony właściciela nieruchomości służebnej wobec właściciela nieruchomości władnącej, który wykonuje swoją służebność niezgodnie z umową lub panującymi zwyczajami lub zasadami współżycia społecznego, jest art. 222 Kodeksu cywilnego.

Zgodnie z art. 222 K.c.:

„§ 1. Właściciel może żądać od osoby, która włada faktycznie jego rzeczą, ażeby rzecz została mu wydana, chyba że osobie tej przysługuje skuteczne względem właściciela uprawnienie do władania rzeczą.

§ 2. Przeciwko osobie, która narusza własność w inny sposób aniżeli przez pozbawienie właściciela faktycznego władztwa nad rzeczą, przysługuje właścicielowi roszczenie o przywrócenie stanu zgodnego z prawem i o zaniechanie naruszeń.”

Szczególnie przydatny może być tutaj § 2 przytoczonego powyżej przepisu. Działania właściciela nieruchomości służebnej niezgodne z treścią służebności, mogą powodować powstanie po Pani stronie tzw. roszczenia negatoryjnego, o którym mowa właśnie w § 2. Może Pani w takim przypadku żądać, aby ta osoba zaprzestała naruszeń Pani własności, które przekracza służebność przejazdu i przechodu.

Reasumując, należy wskazać, iż przyznanie uprawnienia do parkowania przyszłemu właścicielowi nieruchomości, nie spowoduje dla Pani negatywnych konsekwencji ze strony innych właścicieli nieruchomości, gdyż nie uniemożliwi wykonywania przez nich przysługujących im praw. Co więcej oni również mogą żądać parkowania na drodze wewnętrznej, bowiem takie uprawnienie może wynikać z okoliczności sprawy i z samej istoty służebności przejazdu.

Jeśli nowy właściciel będzie wykraczał poza przyznane mu służebnością uprawnienia, pozostaje Pani droga postępowania sądowego oparta na art. 222 K.c. – wskazanym powyżej.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Indywidualne Porady Prawne

Masz problem ze służebnością drogi lub przejazdu?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Podobne materiały

Służebność przechodu i przejazdu

Obok mojej działki znajduje się brukowana droga, wybudowana kilkadziesiąt lat temu, która obecnie zostanie sprzedana osobie fizycznej. Jest ona jedyną drogą...

Brak zgody na remont domu bez drogi dojazdowej

Lasy Państwowe 14 lat temu pozbywały się nieruchomości, w których mieszkali ich byli pracownicy. Droga dojazdowa cały czas była, więc kupiłem dom....

Czy mogę odwołać zgodę na przejazd?

Przez moją działkę była służebność przejścia i przegonu bydła do działki sąsiedniej. Przez dziesiątki lat nie była używana. W związku...

Poszerzenie istniejącej drogi służebnej

Ustanowiona jest służebność drogi koniecznej o szerokości 3 m. Niestety to za mało dla maszyn rolniczych. Właściciele tej działki z drogą chcą...

Czy prawo przejazdu ustanowione między dwoma działkami obejmuje działkę trzecią?

Działki A, B i C są usytuowane wzdłuż jednej linii, jedna obok drugiej, w szeregu. Działka A jest obciążona nieodpłatną służebnością...

Czy mogę odrzucić zaproponowaną służebność drogi?

W 2012 r. kupiłem notarialnie ok. 10 ha gruntów ornych. Teraz otrzymałem z sądu wniosek o ustanowienie służebności drogi koniecznej przez moją...

Utrata znaczenia służebności drogi

W roku 1964 do KW został wpisana służebność drogowa dla 2 sąsiadów do strony północnej. Innej drogi nie było. Na dzień dzisiejszy po drugiej południowej...

Wystąpienie o ustalenie dojazdu do działki

Posiadam działkę, która przeznaczona jest do zabudowy jednorodzinnej. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego zakłada drogę dojazdową do tej działki,...

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »