Indywidualne Porady Prawne

Masz problem ze służebnością osobistą?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Gdy służebnik chce się żenić

Izabela Nowacka-Marzeion • Opublikowane: 26-02-2016

Mam pytanie dotyczące dożywotniej i bezpłatnej służebności osobistej mieszkania dla teścia. Zajmuje on parter domu z osobnym wejściem. Ma prawo do swobodnego poruszania się po obejściu, przyjmowania gości itp. Niedawno wprowadziła się do niego pani, która sprzedała swój dom i część pieniędzy przekazała swoim dzieciom. Wiemy, że teść ma zamiar się z nią ożenić. Pani wydaje się miła i sympatyczna, ale tak naprawdę to jej nie znamy. Oboje nie konsultowali z nami wprowadzenia się tej pani. Obawiamy się z mężem, że po śmierci teścia będziemy mieć jakieś zobowiązania wobec tej pani. Czy możemy teraz przedsięwziąć jakieś kroki, aby uniknąć w przyszłości problemów?

Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Służebność osobista – mieszkania – odpowiada treści służebności gruntowej (art. 296 K.c.) i podobnie jak służebność gruntowa obciąża także nieruchomość. W przypadku służebności gruntowej osobą tą jest każdy właściciel nieruchomości władnącej, w przypadku zaś służebności osobistej – określona osoba fizyczna. Największą rolę odgrywa unormowana w art. 301 K.c. służebność osobista zwana służebnością mieszkania. Może to być prawo zajmowania całego budynku lub jego części. Służebność mieszkania może być ustanowiona na czas ściśle określony i dożywotni. Najczęściej ustanawia się służebność mieszkania dożywotnio tak zapewne jak u Pani.

Treść służebności osobistej mieszkania może być zmieniona na podstawie umowy lub w drodze orzeczenia sądowego. W tym ostatnim przypadku właściciel nieruchomości obciążonej może żądać zmiany jedynie w razie powstania ważnej potrzeby gospodarczej (uchwała SN z dnia 29 października 1991 r. III CZP 109/91 OSNCP 1992/5 poz. 76).

Służebność osobista wygasa w momencie śmierci osoby uprawnionej. Zgodnie z art. 301 K.c. § 1. Mający służebność mieszkania może przyjąć na mieszkanie małżonka i dzieci małoletnie. Inne osoby może przyjąć tylko wtedy, gdy są przez niego utrzymywane albo potrzebne przy prowadzeniu gospodarstwa domowego. Dzieci przyjęte jako małoletnie mogą pozostać w mieszkaniu także po uzyskaniu pełnoletności.

§ 2. Można się umówić, że po śmierci uprawnionego służebność mieszkania przysługiwać będzie jego dzieciom, rodzicom i małżonkowi.

W uzasadnieniu orzeczenia z 5 grudnia 1997 r., I CKN 558/97 (OSNC 7-8/98, poz. 112) Sąd Najwyższy wyraził pogląd, że służebność mieszkania nie przechodzi po śmierci uprawnionego na wszystkich zstępnych, a tylko na konkretnie wymienione w tym przepisie osoby, tj. dzieci, rodziców i małżonka osoby uprawnionej.

Nawiązując do zdania 1 art. 301 § 1 K.c., Naczelny Sąd Administracyjny ustosunkował się w wyroku z 16 lutego 1994 r., SA/Kr 877/93 (ONSA 1/95, poz. 38) do kwestii administracyjnoprawnej, a mianowicie do zgody właściciela nieruchomości na zameldowanie osoby przyjętej na mieszkanie w tym mieszkaniu, uznając, że mający służebność mieszkania może z mocy prawa przyjąć do swego mieszkania wybraną przez siebie osobę w celu prowadzenia gospodarstwa domowego (art. 301 § 1 K.c.)

Po śmierci teścia wygasa jego prawo, a więc i jego małżonki. Służebność nie jest dziedziczna.

Najgorsze, co może Was spotkać, to ewentualna eksmisja żony teścia. Czyli – jeśli ta po jego śmierci nie zechce się wyprowadzić, trzeba będzie uruchomić procedurę eksmisji. Ale na pewno nie przechodzą na Was jakiekolwiek obowiązki w stosunku do tej Pani.

Jeśli masz podobny problem prawny, zadaj pytanie naszemu prawnikowi (przygotowujemy też pisma) – link do formularza z indywidualną pomocą prawną »

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika » Zadaj pytanie »

Poduszki