Indywidualne porady prawne

Pliki można dodać w kolejnym kroku
Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!

Kłopoty ze służebnością wujka

Autor: Marcin Sądej

Wujek przekazał w darowiźnie mieszkanie mojemu ojcu, a swojemu bratu, z następującym zapisem: „nieodpłatna, dożywotnia służebność, polegająca na prawie zamieszkiwania i korzystania przez pana X z całego lokalu mieszkalnego będącego przedmiotem niniejszej umowy”. Wujek na stałe mieszka w USA. W mieszkaniu przebywa kilka miesięcy w ciągu roku. Pod jego nieobecność mieszkanie jest puste. Podczas ostatniego pobytu wujek zalał lokal poniżej. Nie poczuwa się do odpowiedzialności i stwierdził, że nie będzie opłacał czynszu, mediów i innych rachunków. Czy to obowiązek właściciela? Co mamy zrobić, skoro kłopoty ze służebnością wujka obejmują też jego alkoholizm?

Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

W przedstawionej przez Panią sytuacji faktycznej mamy do czynienia ze służebnością mieszkania. Zagadnienie to uregulowane jest w art. 302 § 1 Kodeksu cywilnego (K.c.), zgodnie z którym treścią służebności mieszkania jest możliwość korzystania z cudzej nieruchomości poprzez zamieszkiwanie w niej oraz korzystanie z pomieszczeń i urządzeń przeznaczonych do wspólnego użytku mieszkańców budynku.

Służebność mieszkania jest tzw. służebnością osobistą, która przysługuje oznaczonej osobie fizycznej (art. 296 K.c.). Służebność jest prawem skutecznym przeciwko wszystkim, co oznacza, że wszyscy (łącznie z osobą, która ustanowiła służebność, czyli właścicielem nieruchomości) mają ogólny obowiązek nieprzeszkadzania w wykonywaniu tego prawa. Należy jednak pamiętać, że uprawniony powinien korzystać ze służebności tak, aby jak najmniej utrudniało to korzystanie z nieruchomości obciążonej przez właściciela, względnie innym osobom uprawnionym do korzystania (art. 288 w związku z art. 297 K.c.).

Do kwestii ustalenia kto powinien ponosić opłaty za nieruchomość pomocny będzie wspomniany już art. 302 § 2 K.c., który przewiduje, iż do wzajemnych stosunków między mającym służebność mieszkania a właścicielem nieruchomości obciążonej stosuje się odpowiednio przepisy o użytkowaniu przez osoby fizyczne.

Ma tu więc odpowiednie zastosowanie art. 260 § 1 K.c. przewidujący, że „użytkownik obowiązany jest dokonywać napraw i innych nakładów związanych ze zwykłym korzystaniem z rzeczy. O potrzebie innych napraw i nakładów powinien niezwłocznie zawiadomić właściciela i zezwolić mu na dokonanie potrzebnych robót”. Na marginesie pragnę jednak zauważyć, że kwestia ta jest sporna w doktrynie i pojawiają się wyroki sądu stwierdzające, że opłaty powinien ponosić właściciel a nie użytkownik.

Przepisy Kodeksu cywilnego dopuszczają możliwość zlikwidowania służebności mieszkania przez właściciela. Otóż zgodnie z art. 303 K.c. jeżeli uprawniony z tytułu służebności dopuszcza się rażących uchybień przy wykonywaniu swego prawa, właściciel nieruchomości może żądać zamiany służebności na rentę. Ponadto można też domagać się zniesienia służebności mieszkania przed sądem na podstawie art. 294 K.c. w związku z art. 297 K.c.

Art. 297 K.c. nakazuje do służebności osobistych stosować odpowiednio przepisy o służebnościach gruntowych. Zgodnie natomiast z art. 294 K.c. właściciel nieruchomości obciążonej może żądać zniesienia służebności za wynagrodzeniem na rzecz uprawnionego, jeżeli wskutek zmiany stosunków służebność stała się dla niego szczególnie uciążliwa, a nie jest ona już niezbędna samemu uprawnionemu.

Ojciec przed sądem będzie musiał zatem wykazać, że dalsze istnienie służebności nie jest konieczne (brat mieszka na stałe w USA, w mieszkaniu przebywa jedynie tymczasowo), zaś dla ojca trwanie tej służebności jest wysoce uciążliwe (brak dbania przez brata o stan techniczny mieszkania, kłopoty z zalaniem sąsiadów).

Jeśli masz podobny problem prawny, zadaj pytanie naszemu prawnikowi (przygotowujemy też pisma) w formularzu poniżej  ▼▼▼

Indywidualne porady prawne

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Zadaj pytanie »

eporady24.pl

spadek.info

odpowiedziprawne.pl

prawo-budowlane.info

spolkowy.pl

prawo-cywilne.info

poradapodatkowa.pl