Kategoria: Służebność osobista

Indywidualne Porady Prawne

Masz problem ze służebnością osobistą?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Kredyty osoby z wpisaną służebnością osobistą

Autor: Janusz Polanowski • Opublikowane: 02-02-2018

Jestem właścicielem domu z wpisaną służebnością osobistą dożywotniego mieszkania na rzecz mojej mamy – jest to parter budynku. Dom dostałem w darowiźnie od ojca, który był jego jedynym właścicielem. Mama ma 70 lat i intelektualnie trochę odbiega już od normy. Niestety ostatnio się okazało, że wpadła w spiralę kredytową. Wciskano jej po prostu kredyty, z których każdy następny powiększał się o prowizję, a ta wynosiła ponad 120% kredytu. Ma ich chyba z 20 na łączną sumę ok. 140 tys. zł. Powiedziała mi o tym, jak w końcu odmówili kolejnego i nie mogła spłacać rat. To za duży dług, żebym jej pomógł. Ona posiada tylko ok. 1500 zł emerytury, nie wiem, jak mogli w ogóle udzielać jej takich kredytów, skoro nie była wypłacalna. Nie posiada żadnych nieruchomości poza telewizorem i paroma szafkami. Nie wiem, jak w tej sytuacji jej pomóc, jest załamana, ja zresztą też. Obawiam się też, że jak w końcu przyjdzie komornik, to będzie próbował zajmować moje rzeczy w reszcie domu. Co można zrobić w tej sytuacji?

Janusz Polanowski

»Wybrane opinie klientów

 Szybko, łatwo i konkretnie. Pańska odpowiedź rozwiewa wszystkie moje wątpliwości. Dziękuję bardzo za pomoc. 
Bożena, pielęgniarka, 61 lat
 Dziękuję za wyczerpującą odpowiedź.
Ewa
Szybko i sprawnie, dokładna odpowiedź na zadane pytanie. Wyczerpujące odwołania do dotychczasowej wykładni i wyjaśnienia. 
Tomasz, programista, 27 lat
Jestem usatysfakcjonowana udzielonymi odpowiedziami na zadane kwestie,Szybko i kompetentnie .
Urszula, 57 lat, nauczyciel
Odpowiedzi były jasne i wyczerpujące a co bardzo ważne - wyjątkowo szybkie. Dziękuję bardzo
Henryk
Witam, Dziękuję za szybką, dokładną i wyczerpującą odpowiedć. Jestem pod wrażeniem. 
Dorota
Jestem pod wrażeniem szybkiej i profesjonalnej pomocy. Koszt wstępnej usługi do przyjęcia, w którym uzyskałam dodatkowe wskazówki i informacje na pytania uzupełniające (bez dodatkowych opłat). 
Beata
Poradę prawną uzyskaną od Państwa, a konkretnie przez Panią Izabelę Nowacką-Marzelon, uważam oceniam bardzo wysoko. Porada ta pozwoliła mi zrozumieć całą złożoność zgłoszonego przeze mnie problemu w świetle wszystkich przepisów, jakie powinnam znać. Bardzo sobie cenię te wyjaśnienia i jestem rada, że udało mi się wpaść na trop tak kompetentnego zespołu prawników. Polecam ich wszystkim zainteresowanym.
Maria, 70 lat, emerytowana nauczycielka
Jasna i szybko wydana opinia. Polecam ten serwis.
Ewa
Dziękuję i wystawiam najwyższą opinię.
Jacek
Dziękuję uprzejmie za szybką i wyczerpującą odpowiedź wyjaśniającą moje obawy.
Maria, 55 lat
Jestem zadowolona z odpowiedzi. 
Ewa
Bardzo solidna, rzetelna i szybka porada
Przemysław
Fantastyczny pomysł, szybkie, a jednocześnie wnikliwe i dogłębnie analizujące temat odpowiedzi!
Magdalena
Fachowa porada Pana Marcin Sądej (BRAVOOO :)), rzetelnie, jasno i przejrzyście. Oczywiście wszystko oparte na podstawach prawnych i fachowej wiedzy. 
Wojtek
Dziękuję, spełniliście moje oczekiwania
Joanna, 58 lat, księgowa
Dziękuje bardzo za odpowiedz. Wiem teraz co powinnam zrobić.
Beata
Bardzo dziękuję za szybką i wyczerpującą (na chwilę obecną) odpowiedź. Jestem z niej bardzo zadowolona, zawiera to, o czym słyszałam, ale brakowało mi potwierdzenia. W razie dalszych problemów na pewno się z Państwem skontaktuję.
Renata
Jestem bardzo zadowolona z uzyskanej odpowiedzi, która była wyczerpująca i zadowalająca. Szczególnie ważne w serwisie ePorady24 jest to, że można zadać dodatkowe pytanie bez dodatkowych opłat:-)
Marzena, nauczyciel, 54 lata
Bardzo dziękuję za poradę. Pomogła mi ona błyskawicznie rozwiązać mój problem - w rozmowie z adwersarzem czułam się pewnie, mając w zanadrzu (i wykorzystując w trakcie dyskusji) merytoryczną wiedzę, przekazaną przez ePorady.
Anna
Korzystam z serwisu już po raz czwarty - jestem zadowolony ze świadczonych usług, w tym odpowiedzi i pomocy udzielanej przez prawników serwisu.
Rafał, inżynier lotnictwa, 34 lata
Wszystko zgodnie z opisem. Jestem zadowolony
Dawid, 36 lat
Odpowiedź wyczerpująca, Otrzymałam wyjaśnienie mojego problemu i sposób jego rozwiązania. 
Lidia
Bardzo szybka i wyczerpująca odpowiedź.
Bohdan
Jestem zadowolona. Oczekiwałam właśnie na zaproponowanie takiego sposobu rozwiązania problemu. Przypominanie 86 letniemu prezesowi jakich obowiązków nie dopilnował było nieludzkie / ze względu na stan jego zdrowia /. Sądzę, że w przeszłości nie planowali z żoną powrotu do Polski na starość. 
Bogumiła
Bardzo fajny serwis i profesjonalne porady polecam
Karolina
Bardzo szybka, rzetelna odpowiedź, poparta aktami prawnymi. Spełnia moje oczekiwania. Na podkreślenie zasługuje fakt, że odpowiedź otrzymałam w weekend.
Anna, nauczyciel, logopeda, 56 lat
Odpowiedzi na moje pytania są bardzo konkretne, rzeczowe i zrozumiałe. Jestem bardzo zadowolona z konwersacji na tym portalu i rad prawnika.
Ewa, ekonomista, 45 lat
Wystawiam bardzo dobra ocenę za udzielona odpowiedz na moje pytanie odpowiedz byla szybka konkretna i rzeczowa. Rowniez cena za usluge byla przyzwoita. 
Danuta
Bardzo dobry i dosyć szybki serwis usługi prawnej. Odpowiedź która otrzymałam jest konkretna i zawiera bardzo duża ilość szczegółów z czego jestem bardzo zadowolona. Porada otrzymana jest profesjonalna i wysokiej jakości. 
Krystyna, fotograf, 39 lat

Część zagadnień, dotyczących przedstawionej przez Pana bardzo smutnej sytuacji, wchodzi w zakres właściwości prawnika; niektóre z nich (mądrze i konsekwentnie realizowane) powinny okazać się pomocne (być może nie tylko dla Pańskiej mamy), jednak proszę rozejrzeć się nad możliwością udzielenia Pańskiej mamie mądrej pomocy psychologicznej. Trzeba też brać pod uwagę Pańskie (Państwa) bezpieczeństwo, w tym bezpieczeństwo prawne – np. ochronę przed egzekucją komorniczą.

Proszę bardzo dokładnie sprawdzić zakres przysługującej Pańskiej mamie służebności osobistej – art. 296 i następne Kodeksu cywilnego (K.c.). Wszystko wskazuje na to, że dana służebność osobista ma cechy służebności mieszkania (art. 301, art. 302 K.c.) – nawet jeśli nie użyto określenia „służebność mieszkania”. Dla Pana szczególnie ważne jest, by zakres przysługującej mamie służebności osobistej był jednoznacznie określony – chodzi zwłaszcza o to, by mama zajmowała odrębne mieszkanie; samo określenie „parter” to zapewne za mało, bo ludzie (zwłaszcza w domach jednorodzinnych) mają mieszkania znajdujące się na dwóch lub więcej kondygnacjach. Ewentualna egzekucja komornicza może być dokonywana w mieszkaniu zajmowanym przez dłużnika (np. przez Pańską mamę). Być może wystarczy dokonać faktycznego wydzielenia odrębnych mieszkań, a może zasadne okaże się ustanowienie odrębnych nieruchomości lokalowych.

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

W przypadku zdecydowania się na odrębne nieruchomości lokalowe prawdopodobnie niezbędne okaże się skorzystanie z usługi notarialnej – by Pańska mama w formie aktu notarialnego wyraziła zgodę na to, by przysługująca jej służebność osobista dotyczyła wyłącznie zajmowanego przez nią mieszkania „na parterze”. Dotychczas prawdopodobnie jest prowadzona jedna księga wieczysta dla nieruchomości gruntowej (art. 46 K.c.), której częściami składowymi (art. 46 i art. 47 K.c.) są znajdujące się na gruncie i trwale z gruntem związane budynki, w tym dom. Przy podziale nieruchomości obciążenia własności (np. obciążenie służebnością) na ogół jest przepisywane do zakładanych ksiąg wieczystych. Po co obciążać własność innego lokalu (w tym samym domu) lub własność gruntu albo nieruchomość wspólną (po ustanowieniu odrębnej własności lokali) służebnością mającą znaczenie dla jednego z odrębnych lokali? To mogłoby mieć także wpływ na zakres śmiałości komornika sądowego (w przypadku podejmowania czynności egzekucyjnych w miejscu zamieszkiwania dłużniczki) – jedna obciążona nieruchomość lokalowa służebnością osobistą na rzecz Pańskiej mamy oznaczałaby, że próba podejmowania czynności egzekucyjnych poza miejsce jej zamieszkania mogłaby być oczywistym bezprawiem. Swoistą instrukcję postępowania przy ustanawianiu odrębnej własności lokali ustawodawca zawarł w początkowych artykułach ustawy o własności lokali – ten oraz wiele innych aktów prawnych udostępniono gratis w sejmowej bazie danych. Gdyby Pan nie zdecydował się na ustanowienie odrębnej własności lokali, to przynajmniej zamontowanie drzwi do Pańskiego mieszkania (lub kraty na klatce schodowej) mogłoby się przydać – by było jednoznaczne, że chodzi o różne mieszkania (w ujęciu funkcjonalnym).

Pytanie o to, jak mogło dojść do udzielania pożyczek Pańskiej mamie, jest zasadne merytorycznie. Proszę jednak pamiętać o tym, że rozpanoszony w Polsce (zwłaszcza od blisko 28 lat) liberalizm (zwłaszcza w jego wersji skrajnej) niekiedy skutkuje faktycznym poniewieraniem ludźmi. Od człowieka bardziej liczy się zysk – człowiek zaś liczy się o tyle, o ile może służyć osiąganiu zysku lub rozrywki przez kogoś innego. Takie realia sprzyjają różnym oszustom. Jeżeli dłużnik umrze, to ktoś będzie po nim dziedziczył. Teraz (od blisko półtora roku) jest nieco mniejsze ryzyko nieograniczonej odpowiedzialności za długi spadkowe (art. 1031 i następne K.c.), o ile zostanie przygotowany (i do sądu skierowany) wykaz inwentarza albo komornik sądowy dokona spisu inwentarza. Dla spadkobierców duże znaczenie mają oświadczenia co do spadku (art. 1012 i następne K.c.).

Pańska mama może potrzebować pomocy w załatwianiu ważnych dla niej spraw. Nie wiem, czy będzie potrzebny zawodowy pełnomocnik prawny, ale wskazane przez Pana informacje o sytuacji mamy mogą dawać szanse na uzyskanie przez nią (lub w jej imieniu) zwolnienia od kosztów sądowych, a może także na ustanowienie dla niej pełnomocnika z urzędu (choć proponuję sprawdzić, czy na danym terenie pełnomocnicy rzeczywiście przykładają się do pracy przy „urzędówkach”). Pańska mama mogłaby udzielić (np. Panu) pełnomocnictwa (art. 98 i następne K.c.); osoba z bliskiego grona rodzinnego może być pełnomocnikiem w sprawach cywilnych (także w postępowaniach egzekucyjnych) – art. 87 Kodeksu postępowania cywilnego (K.p.c.). Pan mógłby stać się przedstawicielem swej mamy również jako jej kurator; daleki jestem od sugerowania potrzeby wystąpienia o ubezwłasnowolnienie (np. art. 16 K.c. w związku z art. 544 i następnymi K.p.c.), ale warto mieć na uwadze, że sąd rejonowy (działając jako „sąd opiekuńczy”) mógłby ustanowić dla Pańskiej mamy (jako osoby niepełnosprawnej) kuratora – art. 183 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (K.r.o.).

Gdyby Pan był przedstawicielem mamy (np. jako jej pełnomocnik albo jako jej kurator), to (z uwagi na art. 9 K.p.c.) byłby Pan uprawniony zapoznawać się z aktami postępowań (w tym postępowań egzekucyjnych). Co więcej, byłby Pan uprawniony (w imieniu mamy) zaskarżać orzeczenia oraz wnosić zarzuty od nakazów zapłaty – np. wydanych w elektronicznym postępowaniu upominawczym (art. 50528 i następne K.p.c.).

Sama wskazana przez Pana wysokość prowizji (faktycznie paskarska) wskazuje na spore prawdopodobieństwo dopuszczenia się bezprawia – jeżeli w ogóle umowy zostały zawarte (bo np. nie można wykluczyć nieważności oświadczeń Pańskiej mamy, a nawet przestępczego podrobienia jej podpisu). Wskazane przez Pana problemy zdrowotne mamy mogą skutkować nieważnością (przynajmniej części) zawieranych przez nią umów (art. 82 K.c. w związku z art. 52 K.c.) – o ile umowy zawarto (bo zdarzają się fałszerstwa); nawet na wszelki wypadek mogłaby się przydać wymiana dowodu osobistego Pańskiej mamy (o poważne uszkodzenie przecież nietrudno), bo przecież nr dowodu (być może z innymi danymi osobowymi mamy) może być w dyspozycji (potencjalnych) oszustów. Gdyby Pan był przedstawicielem swej mamy, to byłby Pan uprawniony złożyć w jej imieniu (przewidziane artykułem 88 K.c.) oświadczenie o uchyleniu się przez mamę od skutków nieważnego oświadczenia woli (np. zawarcia umowy); co więcej, byłby Pan uprawniony domagać się na drodze sądowej stwierdzenia nieważności takiej umowy.

Proponuję zastanowić się nad powiadomieniem organów ścigania (najlepiej prokuratury lub wyższej rangi policyjnej jednostki organizacyjnej) o podejrzeniu popełnienia przestępstwa. Trudno z góry zakładać, jakie przestępstwo zostało dokonane, ale nie można wykluczyć wyłudzenia, sfałszowania podpisu lub wykorzystania nieporadności Pańskiej mamy. Powiadomienie organów administracji skarbowej również wydaje się zasadne.

Teraz jedynie hipotetycznie można rozważać możliwość wnioskowania o ogłoszenie „upadłości konsumenckiej” wobec Pańskiej mamy, ale warto mieć także to na uwadze.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Prezentowana opinia prawnika nie zawiera odpowiedzi na dodatkowe pytania klienta i dlatego może nie wyczerpywać w pełni omawianego zagadnienia. Często dopiero dzięki dodatkowym pytaniom i odpowiedziom można uzyskać kompletną poradę prawną. Podkreślamy, że w naszym serwisie można zadawać dodatkowe pytania bez ograniczeń czasowych i ilościowych.


Indywidualne Porady Prawne

Masz problem ze służebnością osobistą?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Podobne materiały

Kłopoty ze służebnością wujka

Wujek przekazał w darowiźnie mieszkanie mojemu ojcu, a swojemu bratu, z następującym zapisem: „nieodpłatna, dożywotnia służebność, polegająca na prawie zamieszkiwania i korzystania przez pana X z całego lokalu mieszkalnego będącego przedmiotem niniejszej umowy”. Wujek na stałe mieszka w USA. W mieszkaniu przebywa kilka miesięcy w ciągu roku. Pod jego nieobecność mieszkanie jest puste. Podczas ostatniego pobytu wujek zalał lokal poniżej. Nie poczuwa się do odpowiedzialności i stwierdził, że nie będzie opłacał czynszu, mediów i innych rachunków. Czy to obowiązek właściciela? Co mamy zrobić, skoro kłopoty ze służebnością wujka obejmują też jego alkoholizm?

Zniesienie służebności ojca-alkoholika

Kilka lat temu rodzice darowali mi mieszkanie z zastrzeżeniem dożywotniej służebności nieodpłatnej całego mieszkania. Mój ojciec od dawna nadużywa alkoholu, co przybrało na sile. Od około 2 lat mama z ojcem nie pozostaje w pożyciu (choć nie ma formalnie rozwodu ani separacji). Często wyjeżdża z mieszkania, by nie przebywać w nim z pijącym ojcem. Podczas jej nieobecności zdarza się, że ojciec przyprowadza do domu osoby o ujemnej opinii społecznej. Kilka razy zdarzyło się także, że zasnął podczas przygotowywania jedzenia, co skutkowało spaleniem jedzenia, garnka itp. i tylko czujność sąsiadów uchroniła od tragedii. Czy w świetle powyższej sytuacji możliwe jest staranie się o zniesienie służebności względem ojca–alkoholika? Jeżeli miałaby to być zamiana służebności na rentę, to jakiej wysokości renty mogę się spodziewać i czy byłaby ona płatna jednorazowo, czy comiesięcznie?

Dziedziczenie służebności przez drugą żonę

Teść ma zapisaną służebność w domu, który 18 lat temu zapisał na mnie i żonę. Teściowa zmarła w zeszłym roku, w kolejnym roku teść planuje kolejne małżeństwo z nową partnerką. Czy ona z automatu dziedziczy jego służebność? Jakie jeszcze prawa uzyskuje względem mojego domu nowa żona teścia? Czy mogę się uchronić przed ewentualnymi negatywnymi skutkami nowego małżeństwa w formie stosownego aktu notarialnego?

Niespełnienie warunków zapewnienia dożywocia

Po śmierci taty (5 lat temu) moja mama darowała siostrze mieszkanie, które pomogłem rodzicom wykupić, w zamian za dożywocie. Mama poinformowała mnie o tym. Stan faktyczny jest jednak taki, że siostra nigdy nie zamieszkała z mamą, a mama do śmierci utrzymywała się sama z własnej emerytury, sama płaciła swoje rachunki i pogrzeb został opłacony z pieniędzy mamy. Czy taka umowa jest ważna? Intencją mamy nie było wydziedziczenie pozostałych dzieci. Czy taką czynność darowizny, jeżeli nie zostały spełnione warunki zapewnienia dożywocia, można podważyć?

Zakup mieszkania i zapis o dożywociu

Kupujemy z mężem mieszkanie (my będziemy właścicielami, ale pieniądze na nieruchomość w połowie dajemy my, a w połowie matka męża). Matka męża będzie mieszkać w kupowanym mieszkaniu. Chcemy zapisać jej dożywocie w tej nieruchomości. Czy dożywocie można ując w tym samym akcie notarialnym, który sporządzimy przy kupnie mieszkania, czy lepiej podpisać oddzielną umowę? Jakie są koszty przy podpisywaniu takich umów?

Wykreślenie dożywocia dla niepełnosprawnego brata

Ojciec przepisał na mnie kilka lat temu dom, wpisując na rzecz siebie i mojego brata dożywocie. Ojciec niedawno zmarł. Mój brat jest niepełnosprawny w stopniu lekkim, całkowicie ubezwłasnowolniony (jestem jego opiekunem prawnym). Jest osobą agresywną, pojącą, wynosi rzeczy z domu i je sprzedaje. Czy mogłabym wykreślić to dożywocie?

Wpis o przyjęciu jako domownika w służebności mieszkania

Przekazałam swój dom krewnym w zamian za służebność mieszkania. Notariusz jednak dokonał wpisu o „przyjęciu jako domownika”. Czy mogę teraz to jakoś zmienić lub skorygować?

Czy można ustanowić służebność mieszkania na udziale?

Po śmierci męża przeprowadziłam się z dwójką małoletnich dzieci do niedużego mieszkania rodziców. Z racji zadłużenia i upadłości konsumenckiej moi rodzice darowali mieszkanie nie mnie, ale moim dzieciom – córce i synowi. Ponieważ syn nie utrzymuje z nami kontaktu, obawiam się, że z racji jego postawy mogę kiedyś pozostać bez możliwości zamieszkiwania w tymże mieszkaniu. Jak mogę się zabezpieczyć, a konkretniej: 1. czy córka samodzielnie jako współwłaściciel mieszkania może ustanowić na moją rzecz służebność mieszkania? 2. Czy rodzice mogą odwołać darowiznę poczynioną na rzecz swojego wnuka? Udziały moich dzieci w tym mieszkaniu są równie – po 1/2.



Zapytaj prawnika

Szukamy ambitnego prawnika » wizytówka Zadaj pytanie »