Kategoria: Służebność osobista

Indywidualne Porady Prawne

Masz problem ze służebnością osobistą?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Które nieruchomości są obciążone służebnością według ksiąg wieczystych?

Autor: Janusz Polanowski • Opublikowane: 10-02-2016

Mam problem z notariuszem. W akcie notarialnym przekazania mi w formie darowizny nieruchomości mam zapisaną dożywotnią służebność dla rodziców na dom (a właściwie na jeden pokój). Obecnie chcę sprzedać jedno z pól, ale notariusz twierdzi, że jeśli ma dojść do sprzedaży, to mama musi notarialnie zdać mi tę służebność. Dla jasności wyjaśnię, że otrzymałem 4 pola plus działkę, na której stoi dom. Służebność dotyczy domu, więc nie rozumiem dlaczego notariusz upiera się przy tym zrzeczeniu się służebności przez mamę. Zacytuję podpunkt z umowy darowizny: „Małżonkowie AB ustanawiają na rzecz darczyńców CD na nabytej nieruchomości nieodpłatnie dożywotnią służebność mieszkania w postaci jednego pokoju dotychczas przez nich zajmowanego w budynku mieszkalnym”. Dlaczego służebność tyczy się pozostałych pół?

Janusz Polanowski

»Wybrane opinie klientów

Jestem usatysfakcjonowany udzieloną mi odpowiedzią. Zaspokoiła ona na każdej płaszczyźnie moje oczekiwania w zaistniałym problemie.
Hubert, 22 lata, pracownik biurowy
Zdecydowanie jesteście bardzo rzetelną i solidną firmą .Szybka i profesjonalna pomoc. Jestem pełna podziwu dla takich możliwości rozwiązywania problemów.
Barbara
Zapoznałam się z opiniami osób, które wcześniej korzystały z usług.  Wszystkie zachęcają do skorzystania z usług prawników udzielających porady. Można zapoznać się z ceną za usługę. Porady są wyczerpujące, zrozumiałe, można zadawać dodatkowe pytania. Odpowiedzi udzielane są szybko. Ceny za usługi są przystępne.
Joanna, 59 lat, nauczycielka
Uzyskałam bardzo rzetelne i wyczerpujące odpowiedzi .Polecam Serwis, który działa profesjonalnie.
Elżbieta, 62 lata, obecnie emerytka
Korzystając z portalu eporady24.pl otrzymałem wszelkie informacje ,co do pytań ,które mnie nurtowały i nie byłem samodzielnie ,w wyniku niedostatecznej wiedzy ,samodzielnie ich rozwiązać. Odpowiedzi były udzielone zarówno w formie profesjonalnej ( jeżeli chodzi o status prawny ) ,jak i ich forma była przejrzysta dla mnie ,jako zwykłego obywatela ,który oczekuje od osoby udzielającej takich porad jasnych i klarownych . Generalnie reasumując otrzymałem odpowiedzi na pytania ,które mnie nurtowały ,jeżeli chodzi o wypełnienie deklaracji podatkowych i dziękuję zarówno portalowi eporady24.pl jak i Panu Marcinowi Sądejowi za możliwość udzielenia takowych informacji w sposób przystępny dla mnie, jako zwykłego obywatela.
Piotr, 39 lat
Opinia jest wyczerpująca, napisana zrozumiałym językiem ze wskazówkami do działania. Firmę, tryb obsługi i Panią prawnik polecam bardzo.
Anatol, 59 lat, nauczyciel akademicki
Serdecznie dziekuje za pomoc i rzetelna analize mojego problemu
Urszula
Szybko uzyskałam wyczerpujące odpowiedzi na wszystkie pytania w tym wątku. Dowiedziałam się wszystkiego, co jest mi potrzebne do załatwienia sprawy zgodnie z prawem i korzystnie dla mnie i mojej rodziny. 
Joanna, nauczycielka, 59 lat
Zrozumienie petenta i doradztwo czytelne dla przeciętnego zjadacza pieczywa.
Wiesio, 61 lat, fotograf
Otrzymałem fachową pomoc. Polecam ten serwis. Po zadaniu pytania miałem możliwość konsultacji z prawnikiem email ,który rzetelnie pomógł mi rozwiać wszystkie wątpliwości.
Łukasz, krojczy, 28 lat
Dziękuję, tym razem zaskoczyła mnie pozytywnie szybkość i obszerność odpowiedzi. Liczę, że ten standard zostanie utrzymany - nie zawsze tak bywało. Pozdrawiam
Jarosław
 Jestem bardzo zadowolony z korzystania z ePorady24 Dziękuję za szybką, rzeczową i zrozumiałą odpowiedź. 
Dariusz
Dziękuję za poradę prawną udzielaną przez adw. Katarzynę Berede. Jestem z porady zadowolona.
Ewa
Bardzo pomocny serwis. Po zadaniu pytania otrzymałem błyskawiczną odpowiedź i propozycję konsultacji ze specjalistą w mojej sprawie. W moim przypadku była to Pani Wioletta, która bardzo analitycznie przedstawiła mi perspektywę prawną mojej sprawy i miałem możliwość szerszej konsultacji nie ograniczającej się tylko do jednej odpowiedzi. Doceniam to w szczególności, gdyż była to sobota wieczorem, za co serdecznie dziękuję Pani Wiolettcie i Waszemu serwisowi. Mimo, że opinia w sprawie była dla mnie negatywna, dzięki Wam zyskałem świadomość innej perspektywy prawnej. 
Robert, projektant
Bardzo profesjonalna i szybka pomoc. polecam!! bardzo dobrze opisana umowa najmu okazjonalnego jeszcze raz polecam
Damian, 34 lata
Wszystko na najwyższym poziomie wszystko jasno określone
Żaneta, własna działalność, 44 lata
Kompetentni prawnicy udzielający wyczerpujących odpowiedzi na zadane im pytania. Polecam jak najbardziej.
Natalia, 28 lat
Korzystam od wielu lat z usług Państwa prawników ( ePorady24.pl) i zawsze otrzymuje fachowe, bardzo szczegółowe omówienia swoich pytań. Zadaj też pytania dodatkowe, czasem po długim czasie i zawsze otrzymuje odpowiedź. Jestem bardzo zadowolony:) Polecam !!
Krzysztof, 48 lat
Odpowiedz bardzo wyczerpująca i ogarniająca cały temat - mimo, iż część przepisów było mi znane. Przekaz zrozumiałym językiem. 
Katarzyna
Jestem bardzo zadowolona z usługi .Otrzymałam błyskawiczne wycenę usługi i odpowiedz.
 
Janina
Rzetelna,szybka odpowiedź na moje pytanie bardzo mi pomogła w egzekwowaniu moich praw. Dziękuję i polecam.
Jolanta
Porada jak najbardziej pomocna za którą bardzo dziękuję
Beata
 Szybko, łatwo i konkretnie. Pańska odpowiedź rozwiewa wszystkie moje wątpliwości. Dziękuję bardzo za pomoc. 
Bożena, pielęgniarka, 61 lat
 Dziękuję za wyczerpującą odpowiedź.
Ewa
Szybko i sprawnie, dokładna odpowiedź na zadane pytanie. Wyczerpujące odwołania do dotychczasowej wykładni i wyjaśnienia. 
Tomasz, programista, 27 lat
Jestem usatysfakcjonowana udzielonymi odpowiedziami na zadane kwestie,Szybko i kompetentnie .
Urszula, 57 lat, nauczyciel
Odpowiedzi były jasne i wyczerpujące a co bardzo ważne - wyjątkowo szybkie. Dziękuję bardzo
Henryk
Witam, Dziękuję za szybką, dokładną i wyczerpującą odpowiedć. Jestem pod wrażeniem. 
Dorota
Jestem pod wrażeniem szybkiej i profesjonalnej pomocy. Koszt wstępnej usługi do przyjęcia, w którym uzyskałam dodatkowe wskazówki i informacje na pytania uzupełniające (bez dodatkowych opłat). 
Beata
Poradę prawną uzyskaną od Państwa, a konkretnie przez Panią Izabelę Nowacką-Marzelon, uważam oceniam bardzo wysoko. Porada ta pozwoliła mi zrozumieć całą złożoność zgłoszonego przeze mnie problemu w świetle wszystkich przepisów, jakie powinnam znać. Bardzo sobie cenię te wyjaśnienia i jestem rada, że udało mi się wpaść na trop tak kompetentnego zespołu prawników. Polecam ich wszystkim zainteresowanym.
Maria, 70 lat, emerytowana nauczycielka

Punktem wyjścia jest ustawowe określenie nieruchomości zawarte w treści artykułu 46 Kodeksu cywilnego (K.c.):

§ 1. Nieruchomościami są części powierzchni ziemskiej stanowiące odrębny przedmiot własności (grunty), jak również budynki trwale z gruntem związane lub części takich budynków, jeżeli na mocy przepisów szczególnych stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności.

§ 2. Prowadzenie ksiąg wieczystych regulują odrębne przepisy.

Podstawowe znaczenie ma to, ile jest nieruchomości. Wprawdzie byłoby dobrze, gdyby jedną księgę wieczystą prowadzono dla jednej nieruchomości, ale dopuszczalne jest prowadzenie jednej księgi wieczystej dla więcej niż jednej nieruchomości – zdarza się tak np. w przypadku nieruchomości rolnych.

Nie można wykluczyć nieporozumienia. W tym nieporozumienia językowego. Forma językowa „nieruchomości” może dotyczyć różnych przypadków rzeczownika „nieruchomość”. Jeżeli w akcie notarialnym zawierającego umowę darowizny (art. 888 i następne K.c.) napisano (jak Pan wskazał) „nabytej nieruchomości”, to – z uwagi na gramatyczny związek między rzeczownikiem i określeniem „nabytej” – taka forma wskazuje na jedną nieruchomość; prawdopodobnie chodzi o nieruchomość, której częścią składową jest ów dom (art. 47 i art. 47 K.c.).

Być może wystarczy z notariuszem przeanalizować dokumenty – akt notarialny oraz księgę wieczystą. Proszę pamiętać o możliwości wyboru notariusza – spośród praktykujących w Polsce. Jeżeli rzeczywiście służebnością osobistą (art. 296 i następne K.c.) obciążono jedną nieruchomość – z tych, które zostały Państwu (obojgu małżonkom, jak wynika z cytatu) – to sytuacja powinna być w miarę prosta; ewentualnie (w przypadku braku porozumienia z notariuszem) można wybrać inną kancelarię notarialną.

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Dla nieruchomości w Polsce na ogół prowadzone są księgi wieczyste; niekiedy występują zbiory dokumentów (swoiste zamienniki ksiąg wieczystych). Proszę sprawdzić, które nieruchomości są obciążone odnośną służebnością według księgi wieczystej albo ksiąg wieczystych (jeśli prowadzi się odrębne księgi wieczyste dla poszczególnych Państwu darowanych nieruchomości). Treść ksiąg wieczystych udostępnia się zdalnie.

Zdarzają się pomyłki w dokonywaniu wpisów w księgach wieczystych. Niektóre problemy można wyjaśnić przez skłonienie (np. podaniem) sądowego wydziału ksiąg wieczystych do dokonania korekty z urzędu, ale praktyka pokazuje, że dość często wymaga się składania (i opłacenia) wniosku – zazwyczaj na właściwym formularzu.

W obrocie prawnym nieruchomościami bardzo często okazuje się notariuszowi (a także potencjalnemu nabywcy) aktualny wypis z księgi wieczystej. Notariusz ma obowiązek honorować okazany mu odpis – poza wyjątkowymi sytuacjami (np. oczywistych bzdur, np. będących wynikiem błędu systemu komputerowego). Jeżeli w księdze wieczystej (albo w księgach wieczystych) wpisano, że również inne nieruchomości są obciążone służebnością – niezależnie od tego, czy na tak zwany zdrowy chłopski rozum chodzi o coś rozsądnego – to trzeba albo dokonać zmiany w „księgach wieczystych”, albo uzyskać zgodę osoby uprawnionej na rezygnację ze służebności; zgoda taka powinna zostać wyrażona precyzyjne i jednoznacznie – by uniknąć ewentualnych nowych niejasności. Należałoby doprowadzić do jasnego określenia co, czyli która nieruchomość jest obciążona służebnością osobistą.

Przedstawiony przez Pana cytat wskazuje na ustanowienie służebności osobistej na rzecz dwóch osób (ówczesnych darczyńców) – zaś w opisie sytuacji zaakcentowano uprawnienia Pańskiej mamy. Jeżeli osoba uprawniona z tytułu służebności osobistej (czyli osoba uprawniona do wykonywania służebności osobistej) zmarła, to do wniosku o wykreślenie takiej służebności z księgi wieczystej (a dokładniej: z jej działu III) należy załączyć odpis aktu zgonu osoby uprawnionej. Sądowe wydziały ksiąg wieczystych na ogół działają na wniosek; to dotyczy (między innymi) wykreślania służebności.

Oświadczenie osoby żyjącej, uprawnionej z tytułu służebności, o rezygnacji ze służebności albo o ograniczeniu jej zakresu powinno zostać złożone w formie aktu notarialnego. Wymóg zachowania tej formy prawnej wynika z tego, że dla ustanowienia służebności – podobnie jak większości rodzajów ograniczonych praw rzeczowych (art. 244 i następne K.c.) – wymaga się złożenia oświadczenia w formie aktu notarialnego (art. 245 K.c. w związku z art. 158 K.c.). Ponadto art. 63 § 2 K.c. brzmi: „Jeżeli do ważności czynności prawnej wymagana jest forma szczególna, oświadczenie obejmujące zgodę osoby trzeciej powinno być złożone w tej samej formie”. Czynności notarialne mogą być dokonywane także poza kancelarią notarialną – wtedy opłaty są wyższe, ale taka możliwość często ułatwia (a niekiedy wprost umożliwia) dokonanie określonych czynności prawnych ludziom starszym lub ciężej chorym; niektóre czynności notarialne (np. protokółowanie określonych rodzajów zebrań) często dokonywane są poza kancelarią notarialną (np. w siedzibie jakiejś spółdzielni albo spółki).

W art. 297 K.c. ustawodawca stwierdza: „Do służebności osobistych stosuje się odpowiednio przepisy o służebnościach gruntowych z zachowaniem przepisów rozdziału niniejszego”. Wśród przepisów o służebnościach gruntowych (art. 285 i następne K.c.) zawarto między innymi przepisy dotyczące zniesienia służebności (art. 294, art. 295 K.c.) albo zmiany sposobu wykonywania służebności (art. 291 K.c.). Gdyby Pańska mama – jeżeli rzeczywiście jakaś inna nieruchomość (poza tą z odnośnym domem) została obciążona służebnością – nie wyraziła zgody na oczekiwane przez Pana zmiany, to w grę może wchodzić droga sądowa. W przypadku nieruchomości bez domu (jako części składowej gruntu) właściwym rozwiązaniem wydaje się żądanie zniesienia służebności (obciążającej inną nieruchomość) bez wynagrodzenia. Artykuł 295 K.c. stanowi: „Jeżeli służebność gruntowa utraciła dla nieruchomości władnącej wszelkie znaczenie, właściciel nieruchomości obciążonej może żądać zniesienia służebności bez wynagrodzenia”. Trudno byłoby – w ramach odpowiedniego stosowania art. 295 K.c. (z uwagi na art. 297 K.c.) – zakładać, że obciążenie innej nieruchomości służebnością osobiście dotyczącą faktycznie domu (w tym przypadku: jego części) na innej nieruchomości ma znaczenie dla korzystania przez Pańską mamę z części domu znajdującego się na innej nieruchomości (oczywiście, poza dostępem do drogi publicznej i podobnymi rozwiązaniami, ale to ewentualnie można by uregulować szczegółowo, umownie albo na drodze sądowej).

Bez wglądu do księgi wieczystej (ksiąg wieczystych) nie sposób określić, czy odnośna służebność w ogóle się tyczy innej nieruchomości (poza nieruchomością z owym domem).

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Prezentowana opinia prawnika nie zawiera odpowiedzi na dodatkowe pytania klienta i dlatego może nie wyczerpywać w pełni omawianego zagadnienia. Często dopiero dzięki dodatkowym pytaniom i odpowiedziom można uzyskać kompletną poradę prawną. Podkreślamy, że w naszym serwisie można zadawać dodatkowe pytania bez ograniczeń czasowych i ilościowych.


Indywidualne Porady Prawne

Masz problem ze służebnością osobistą?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Podobne materiały

Brat posiada służebność mieszkania - jak ją obejść?

Rodzice kilka lat temu przepisali mi dom w zamian za służebność dla siebie i dla mojego niepełnosprawnego brata. Tata zmarł 2 lata temu, mama zrzekła się służebności u notariusza. Brat jednak jest ubezwłasnowolniony. Nie mogę nic za niego zrobić, a on sam także nie ma takiej możliwości. Oczywiście chcę dalej się nim opiekować i zapewniać mieszkanie, ale potrzebuję zastawić dom, żeby dokupić pole rolne i móc się utrzymywać (banki nie chcą brać w hipotekę nieruchomości ze służebnością). Jak obejść służebność brata? Może wyjściem jest renta dla niego? Brat jest bardzo chory psychicznie, nie ma z nim kontaktu.

Wykreślenie prawa dożywotnika, który nie jest pełnoletni

Jestem właścicielem nieruchomości, na której jest ustanowiona służebność na rzecz osoby nieletniej (mojego brata). Jednak on nie przebywa w tym lokalu, bo mieszka z naszymi rodzicami w domu rodzinnym. Moje plany życiowe uległy zmianie i chciałbym sprzedaż tę nieruchomość, dlatego proszę o wyjaśnienie, jak wykreślić zapis o prawie dożywotnika z aktu notarialnego. Rodzice, prawni opiekunowie brata, nie mają nic przeciwko temu.

Czy pełnomocnik uprawnionego z tytułu służebności może dysponować nieruchomością w takim samym zakresie?

Jestem właścicielką dwumieszkaniowej nieruchomości obciążonej bezpłatną, niepodzielną służebnością jednego mieszkania na rzecz mojej babci. Dom ten otrzymałam od rodziców jako darowiznę. Obecnie babcia przebywa w prywatnym zakładzie opieki i nie ma zamiaru tu wracać, a więc nie użytkuje mieszkania i nie ponosi kosztów jego utrzymania. Przy tym jednak blokuje również przeprowadzenie koniecznych remontów, bo ciągle są tam wszystkie jej rzeczy. Jej syn twierdzi, że ma notarialne pełnomocnictwo od swojej matki, które go upoważnia do swobodnego poruszania się po domu i posiadania kluczy do drzwi wejściowych. Jak dotąd nie okazał mi tego dokumentu. Co mówi prawo? Czy pełnomocnik uprawnionego z tytułu służebności może dysponować nieruchomością w takim samym zakresie?

Zakres służebności osobistej i sposób jej wykonywania

Wraz z rodzicami jestem współwłaścicielką (1/2) domu dziadków, ale w nim nie mieszkam. 20 lat temu dziadkowie (rodzice mamy) zapisali mnie i moim rodzicom ten dom w formie darowizny, do umowy została wpisana na ich rzecz służebność, czyli że mogą mieszkać tam do śmierci. Rodzice dom ten gruntownie wyremontowali i rozbudowali, wydając na to mnóstwo pieniędzy. Dziadek zmarł 10 lat temu, babcia żyje, ale niestety od kilku lat bardzo pogorszyły się jej stosunki z mamą. Obecnie są mało serdeczne. Od kilku tygodni babcia wymaga całodziennej opieki. Mama stara się jak może, ale babcia niestety nie widzi jej wysiłku i skarży się na nią do swoich dwóch synów. Jeden z nich zarzuca rodzicom, że źle się babcią opiekują i grozi, że weźmie ją do siebie. Boje się, że babcia tak zmanipuluje całą sytuację, że rodzice zostaną oskarżeni o rażącą niewdzięczność i zmuszeni do oddania darowizny, w którą inwestowali przez całe życie. Jakie jest ryzyko, że to może nastąpić i jeżeli to nastąpi, jakie są ewentualnie szanse na odzyskanie zainwestowanych pieniędzy? Czy ja również mogę zostać oskarżona o rażącą niewdzięczność? Jaki właściwie jest zakres takiej wpisanej do umowy służebności na rzecz osoby bliskiej?

Wspólne mieszkanie w domu i zapis w księdze wieczystej

Rodzice darowali mojej siostrze dom. Zapisano w księdze wieczystej „osobiste służebności dożywotniego nieopłatnego zamieszkiwania przez nich w całym domu mieszkalnym”. Czy siostra musi ponosić wszystkie opłaty – za opał (rodzice zajmują całe piętro), media itp.? Rodzice nie chcą za nic płacić, a siostra nie daje rady sama utrzymać domu.

Problem z awanturującym się służebnikiem

Mam problem z ojcem, który jest alkoholikiem i niszczy mi dom. Znęca się psychicznie nad mamą i wszczyna awantury. Przysługuje służebność dla niego i dla mamy. Czy jest jakiś sposób, żeby „wymówić” służebność?

Gdy służebnik chce się żenić

Mam pytanie dotyczące dożywotniej i bezpłatnej służebności osobistej mieszkania dla teścia. Zajmuje on parter domu z osobnym wejściem. Ma prawo do swobodnego poruszania się po obejściu, przyjmowania gości itp. Niedawno wprowadziła się do niego pani, która sprzedała swój dom i część pieniędzy przekazała swoim dzieciom. Wiemy, że teść ma zamiar się z nią ożenić. Pani wydaje się miła i sympatyczna, ale tak naprawdę to jej nie znamy. Oboje nie konsultowali z nami wprowadzenia się tej pani. Obawiamy się z mężem, że po śmierci teścia będziemy mieć jakieś zobowiązania wobec tej pani. Czy możemy teraz przedsięwziąć jakieś kroki, aby uniknąć w przyszłości problemów?

Nietypowa służebność

Planuję kupić działkę ze starym domem. Nie chcę tam na razie mieszkać – jest to inwestycja na przyszłość. Umówiłam się ze sprzedawcą, że ustanowię na nim służebność osobistą na tej nieruchomości. Czy mogę zabezpieczyć się w umowie o ustanowienie służebności tak, że wszelkie opłaty eksploatacyjne i remontowe będą obciążać osobę korzystającą z tej służebności?

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika » wizytówka Zadaj pytanie »