Indywidualne porady prawne

Pliki można dodać w kolejnym kroku
Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!

Nieczynna linia podziemna uniemożliwiająca zabudowę

Autor: Filip Syrkiewicz

W 2010 r. nabyłem od gminy działkę budowlaną. Z powodu niewiedzy z załączonej mapki nie odczytałem, że przez obszar nieruchomości przebiega nieczynna podziemna linia niskiego napięcia zasilająca nieczynne urządzenie hydrotechniczne gminy. Chciałbym się budować, ale linia uniemożliwia postawienie budynku. Wójt na moje pismo w tej sprawie odpowiedział, że przełożenie linii leży po mojej stronie. Jak wybrnąć z tej sytuacji? Czy mam prawo naliczyć gminie należność za służebność i w jakiej wysokości?

Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

W omawianej sytuacji zasadnym jest ustalenie w pierwszej kolejności właściciela sieci podziemnej. Jeżeli infrastruktura energetyczna – analogicznie do zasilanego urządzenia – stanowi własność gminy, od której nabył Pan nieruchomość, regulacja stanu prawnego na rzecz gestora sieci powinna przyjąć bezwzględnie formę służebności przesyłu. Prawo to ma charakter odpłatny i aktualizuje po stronie gestora sieci obowiązek zapłaty na rzecz właściciela gruntu wynagrodzenia – zależnie od postanowień umowy – w formie świadczenia jednorazowego lub okresowego.

Poza świadczeniem z tytułu służebności, za okres poprzedzający ustanowienie tego prawa, właściciel nieruchomości może wystąpić do gestora z roszczeniem o wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z gruntu. Roszczenie to podlega przedawnieniu, w konsekwencji czego skutecznie dochodzić można świadczenia z tego tytułu za okres 10 lat poprzedzających wniesienie powództwa.

Pozostaje przy tym bez znaczenia, czy infrastruktura jest aktualnie eksploatowana, czy też została faktycznie wyłączona z użytkowania.

Jeżeli natomiast urządzenia przesyłowe nie są przedmiotem własności jednostki samorządu terytorialnego, podmiotem zobowiązanym do świadczenia na Pańską rzecz wynagrodzenia z tytułu służebności przesyłu oraz legitymowanym do ustanowienia tego prawa będzie gestor sieci (np. przedsiębiorstwo energetyczne).

Jeśli infrastruktura stanowi przedmiot własności innego niż gmina podmiotu, konieczne będzie ustalenie, kiedy urządzenia zostały posadowione w gruncie.

Służebność może być bowiem nabyta przez zasiedzenie, jeżeli gestor faktycznie i bez przeszkód wykonywał to prawo przez okres co najmniej 30 lat. W przypadku urządzeń zlokalizowanych przed 1990 rokiem możliwe było zaliczenie połowy aktualnie obowiązującego okresu zasiedzenia. W konsekwencji do urządzeń wzniesionych w latach 60. i 70. niezbędny do nabycia przez przedsiębiorstwo przesyłowe służebności okres zasiedzenia upłynął w 2005 roku.

W sytuacji, gdy to gmina jest gestorem sieci, obowiązek świadczenia na rzecz nowego właściciela wynagrodzenia z tytułu korzystania z nieruchomości w sposób odpowiadający treścią służebności przesyłu zaktualizował się z chwilą jej zbycia (tj. w 2010 r.), tj. z dniem zawarcia przez Pana umowy sprzedaży.

Jeżeli kwestia ta nie została uregulowana w umowie, na mocy której nabył Pan nieruchomość lub w drodze odrębnego porozumienia, będzie mógł Pan dochodzić od gminy wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z gruntu za cały okres od chwili jego nabycia oraz ustanowienia służebności przesyłu na warunkach pełnej odpłatności, zarówno w drodze umowy, jak i – w braku porozumienia z gestorem – w postępowaniu sądowym.

Jeżeli Pańskim życzeniem jest przede wszystkim racjonalne zagospodarowanie działki, być może ewentualna deklaracja zrzeczenia się roszczenia o wynagrodzenie za korzystanie przez gminę z Pańskiego gruntu bez tytułu prawnego (w zakresie odpowiadającym służebności przesyłu) mogłoby stanowić istotny instrument w rokowaniach dotyczących przejęcia przez gminę kosztów przeniesienia linii energetycznej.

Wymaga bowiem podkreślenia, że gestor sieci co do zasady nie będzie miał faktycznego interesu w przeniesieniu lub zmianie przebiegu trasy sieci, jak również obowiązku ponoszenia kosztów takiego przedsięwzięcia nie nakłada na niego ustawa, w konsekwencji czego zamierzenie takie obciążać będzie właściciela nieruchomości.

Odnosząc się do kwestii wysokości wynagrodzenia za ustanowienie służebności oraz świadczenia z tytułu bezumownego korzystania z gruntu należy podkreślić, że powinna ona odpowiadać obiektywnej utracie wartości nieruchomości wynikającej z obciążenia jej ograniczonym prawem rzeczowym. Wartości stanowiące podstawę do ustalenia wynagrodzenia mogą być przedmiotem porozumienia między stronami lub może je określać operat szacunkowy.

Na wartość tę wpływa przede wszystkim lokalizacja, cechy użytkowe, stan uzbrojenia oraz kształt nieruchomości, a także rzeczywista uciążliwość znajdujących się w gruncie urządzeń dla korzystania zgodnie z jego przeznaczeniem.

Ze względu na oczywisty konflikt interesów pomiędzy właścicielem nieruchomości a gestorem urządzeń przesyłowych, rekomenduję określenie potencjalnej wartości służebności (oraz ewentualnego wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości) w drodze wyceny dokonywanej przez rzeczoznawcę majątkowego.

Jeśli masz podobny problem prawny, zadaj pytanie naszemu prawnikowi (przygotowujemy też pisma) w formularzu poniżej  ▼▼▼

Indywidualne porady prawne

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Zadaj pytanie »

eporady24.pl

spadek.info

odpowiedziprawne.pl

prawo-budowlane.info

spolkowy.pl

prawo-cywilne.info

poradapodatkowa.pl