Indywidualne Porady Prawne

Masz problem ze służebnością osobistą?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Odszkodowanie za utraconą służebność mieszkania a podatek

Katarzyna Nosal • Opublikowane: 03-07-2015

W związku ze sprzedażą domu przez syndyka, w którym miałam służebność mieszkania, dostałam określoną kwotę odszkodowania za utraconą służebność – czy te środki podlegają opodatkowaniu? Jeżeli tak, to czy w przypadku przeznaczenia środków na cele mieszkaniowe można nie płacić podatku?

Katarzyna Nosal

»Wybrane opinie klientów

Odpowiedź wyczerpująca i fachowa.
Joanna
Szybko i rzeczowo. Niestety odpowiedź potwierdziła moje przypuszczenie że sprawa jest przegrana.
Marek, 38 lat
Dobre opinie i szybka wyczerpująca odpowiedź
Leszek, 58 lat, maszynista chłodniczy
Konkretna i wyczerpująca odpowiedź. Jestem zadowolona z porady prawnej.
Grażyna
Bardzo dziękuję za uzyskaną poradę, szybko, sprawnie bardzo pomocnie, na temat , wyczerpującą. Doskonała odpowiedź Polecam wszystkim
Marta, prawnik, 63 lata

Niestety nie mam dla Pani dobrych wiadomości. Kwota odszkodowania za utraconą służebność mieszkania musi zostać opodatkowana podatkiem dochodowym od osób fizycznych i nie podlega żadnym ulgom ani zwolnieniom.

Zgodnie z art. 296 Kodeksu cywilnego nieruchomość można obciążyć na rzecz oznaczonej osoby fizycznej prawem, którego treść odpowiada treści służebności gruntowej. W tym też mieści się służebność mieszkania. Według artykułu 297 K.c. do służebności tych stosuje się odpowiednio przepisy o służebnościach gruntowych, według nich natomiast właściciel nieruchomości obciążonej może żądać zniesienia służebności gruntowej za wynagrodzeniem, jeżeli wskutek zmiany stosunków służebność stała się dla niego szczególnie uciążliwa, a nie jest konieczna do prawidłowego korzystania z nieruchomości władnącej ( art. 294 K.c.).

Domyślam się, że właśnie o tę sytuację chodziło w Pani przypadku (bowiem służebność mieszkania można także w pewnych okolicznościach zamienić na rentę, jednak w sytuacji przez Panią opisanej nie ma ku temu podstaw).

Zatem z racji rezygnacji ze służebności służebnik otrzymuje wynagrodzenie, czy też odszkodowanie za pozbawienie go jego prawa.

Zgodnie z art. 10 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych źródłami przychodów są:

1) stosunek służbowy, stosunek pracy, w tym spółdzielczy stosunek pracy, członkostwo w rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub innej spółdzielni zajmującej się produkcją rolną, praca nakładcza, emerytura lub renta;

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

2) działalność wykonywana osobiście;

3) pozarolnicza działalność gospodarcza;

4) działy specjalne produkcji rolnej;

5)

6) najem, podnajem, dzierżawa, poddzierżawa oraz inne umowy o podobnym charakterze, w tym również dzierżawa, poddzierżawa działów specjalnych produkcji rolnej oraz gospodarstwa rolnego lub jego składników na cele nierolnicze albo na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej, z wyjątkiem składników majątku związanych z działalnością gospodarczą;

7) kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych innych niż wymienione w pkt 8 lit. a-c;

8) odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

a) nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,

b) spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,

c) prawa wieczystego użytkowania gruntów,

d) innych rzeczy,

– jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a-c – przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy - przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany;

9) inne źródła.

Artykuł 20 tej ustawy wskazuje, że: „za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i 17 oraz przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach”.

Proszę zwrócić uwagę, że przepis ten stanowi, iż podane w nim źródła finansowania są wymienione „w szczególności”, co oznacza, że wyliczenie to jest tylko przykładowe. Wszelkie dochody, które nie zostały wprost wyłączone z opodatkowania stanowią dochód, który należy wliczyć do kwot ujętych w PIT w terminie składania zeznania.

Oczywiście ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych wymienia szereg dochodów, które są zwolnione z podatku. Wśród, tym razem już enumeratywnie, wskazanych dochodów podlegających zwolnieniu na mocy art. 21 ustawy nie znajdujemy odszkodowań za utraconą służebność. Jest kilka przykładów odszkodowań, jednak nie są one związane z Pani sytuacją. Są wynagrodzenia za służebność, ale tylko związaną ze służebnością przesyłu oraz służebnością dotyczącą gruntów rolnych. Żaden z punktów art. 21 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie wyłącza z opodatkowania dochodów uzyskanych w zamian za służebność mieszkania.

Jeśli chodzi o kwestię zastosowania ulgi mieszkaniowej, w tym przypadku należy stanowczo odpowiedzieć, że taka nie będzie Pani przysługiwała.

Przede wszystkim należy wskazać, że wszelkie zwolnienia i ulgi opisane w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych są interpretowane ściśle i są ujęte enumeratywnie, co oznacza, że tylko i wyłącznie przypadki wprost opisane mogą podlegać tym przepisom.

Wśród zwolnień i ulg, o których mowa w art. 21, nie ma zwolnienia i ulgi dotyczącej wynagrodzenia za służebność osobistą. Ulga, o którą Pani pyta, opisana jest w art. 21 ust. 1 pkt. 131 omawianej ustawy. Według tego przepisu zwolnieniu podlegają dochody z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, o których mowa w art. 30e, w wysokości, która odpowiada iloczynowi tego dochodu i udziału wydatków poniesionych na własne cele mieszkaniowe w przychodzie z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, jeżeli począwszy od dnia odpłatnego zbycia, nie później niż w okresie dwóch lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło odpłatne zbycie, przychód uzyskany ze zbycia tej nieruchomości lub tego prawa majątkowego został wydatkowany na własne cele mieszkaniowe; udokumentowane wydatki poniesione na te cele uwzględnia się do wysokości przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych.

Wypłata rekompensaty za zrzeczenie się służebności nie jest skutkiem odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych wymienionych w art. 10 ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, czyli spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego, prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej oraz prawa wieczystego użytkowania gruntów. W momencie zrzeczenia się ustanowionej służebności osobistej, w konsekwencji którego otrzymała Pani kwotę pieniężną, nie była Pani właścicielem przedmiotowej nieruchomości ani udziału w tej nieruchomości.

Z tych względów ulga Pani nie może dotyczyć. W tym też tonie wypowiedział się w indywidualnej interpretacji podatkowej Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu (interpretacja indywidualna z dnia 16 listopada 2011 r., nr ILPB2/415-877/11-2/ES.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Indywidualne Porady Prawne

Masz problem ze służebnością osobistą?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Podobne materiały

Niewdzięczność osoby, która podarowała mieszkanie

Kilka lat temu otrzymałam od babci mieszkanie w formie darowizny z ustanowioną służebnością dożywotnią mieszkania. Za wykup mieszkania...

Obowiązek opieki nad babcią

Mieszkam razem z babcią w jednym mieszkaniu. Mieszkanie na podstawie aktu darowizny jest moją własnością. W akcie notarialnym jest wpisane...

Prawa w nieruchomości

Sprzedałem siostrzeńcowi dom. Mieszkam tam, mając dożywotnią służebność piętra domu i części ogrodu. Co mi wolno robić, a czego nie?

Faktyczne pozbawienie władztwa

Mam notarialnie gwarantowaną służebność osobistą, czyli prawo do użytkowania jednego pokoju oraz pozostałych pomieszczeń wspólnie z właścicielem...

Usunięcie brata z mieszkania od babci

Otrzymałam od babci w darowiźnie mieszkanie. Dożywotnio mogą w nim mieszkać jednak także trze moi bracia. Niestety mamy problemy z jednym...

Usunięcie z domu matki-alkoholiczki

Jestem właścicielem domu. Mama zbyła swoją służebności mieszkania na moją rzecz (u notariusza). Ja jednak pozwoliłem jej nadal zajmować jej część...

Umowa dożywocia – opieka w zamian za mieszkanie

Podpisałem z członkiem rodziny umowę dożywocia. W zamian za mieszkanie zobowiązałem się zapewnić tej osobie mieszkanie, wyżywienie, utrzymanie...

Upadłość konsumencka właściciela mieszkania ze służebnością

Moja babcia ma służebność osobistą na całe mieszkanie. Mój tata, który właśnie jest w procesie upadłości konsumenckiej, jest właścicielem...

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »