Indywidualne Porady Prawne

Masz problem ze służebnością osobistą?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Pozbycie się kłopotliwej nieruchomości i problemy nabywcy

Marek Gola • Opublikowane: 22-07-2016

Mój brat (alkoholik , nie pracuje od wielu lat, jest na utrzymaniu matki) przepisał mi 3 lata temu dom z działką (brak środków na utrzymanie domu, dom w fatalnym stanie, przyjąłem na usilne prośby matki, po wcześniejszym wpłaceniu przeze mnie kwoty komornikowi, który miał wykonać egzekucję długu brata). Od chwili przekazania darowizny brat nie robi nawet najmniejszych remontów. Koszenie trawnika wokół domu też do niego nie należy. Oboje z żoną pracujemy, mieszkamy kilkanaście kilometrów od brata, a on całymi dniami przesiaduje w domu i nic nie robi. Czy rzeczywiście nic nie musi robić? W akcie notarialnym jest zapisana opieka w razie choroby i zapewnienie wyżywienia. W sumie brat pozbył się kłopotliwej nieruchomości, a ja jako nabywca mam z tego tytułu problemy. Co robić?

Marek Gola

»Wybrane opinie klientów

Odpowiedź wyczerpująca i fachowa.
Joanna
Szybko i rzeczowo. Niestety odpowiedź potwierdziła moje przypuszczenie że sprawa jest przegrana.
Marek, 38 lat
Dobre opinie i szybka wyczerpująca odpowiedź
Leszek, 58 lat, maszynista chłodniczy
Konkretna i wyczerpująca odpowiedź. Jestem zadowolona z porady prawnej.
Grażyna
Bardzo dziękuję za uzyskaną poradę, szybko, sprawnie bardzo pomocnie, na temat , wyczerpującą. Doskonała odpowiedź Polecam wszystkim
Marta, prawnik, 63 lata

Podstawę prawną niniejszej opinii stanowią przepisy Kodeksu cywilnego zwanego dalej K.c.

Odpowiedź na Pana pytanie znajduje się po pierwsze w treści art. 298 K.c. zgodnie z którym zakres służebności osobistej i sposób jej wykonywania oznacza się, w braku innych danych, według osobistych potrzeb uprawnionego z uwzględnieniem zasad współżycia społecznego i zwyczajów miejscowych. Po drugie, co wynika bezpośrednio z treści powyższego przepisu, z aktu notarialnego.

Nie ma bowiem ogólnej reguły, do czego zobowiązana jest osoba zamieszkująca dom na zasadzie służebności osobistej, a do czego nie. Zakres tego prawa winien wynikać z treści aktu notarialnego mocą którego prawo służebności osobistej jest ustanawiane. Jeżeli brak jest zapisu, który by wskazywał na obowiązku uprawnionego z tytułu służebności, wówczas dopiero odnieść należy się do reguł, zwyczajów panujących w okolicy. Ustawodawca wprost wskazuje bowiem na zwyczaje miejscowe. Z treści Pana pytania wynika, że Pana obowiązkiem jest w zasadzie pomoc w chorobie brata i zapewnienie mu pożywienia. Nadto jako właściciel winien Pan opłacać podatek za nieruchomość.

W mojej ocenie wszystkie pozostałe koszty związane z utrzymaniem domu, jak opłaty za media, które zużyje brat, obciążają brata. Problem w tym, że, jak mniemam, umowy o dostawę energii elektrycznej, gazu, wody są na Pana, a to z kolei powoduje, że nieopłacanie przez Pana takich kosztów spowoduje odcięcie mediów.

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Brat jako zamieszkujący w domu winien jednak troszczyć się o dom w takim zakresie, jak wynika to z normalnego korzystania z niego. Nie można zatem wymagać od brata czynienia nakładów niezbędnych na nieruchomość, jak np. remont dachu, ale już np. w przypadku urwania się kranu w kuchni lub łazience brat winien taką czynność wykonać sam. Analogicznie jest z koszeniem trawy, które winno być postrzegane jako obowiązek osoby z niej korzystającej. Skoro Pan zamieszkuje kilkanaście kilometrów dalej, to nie widzę powodów, by to Pan takie czynności wykonywał.

Istotna z punktu widzenia Pana interesu jest treść art. 303 K.c., zgodnie z którym „jeżeli uprawniony z tytułu służebności osobistej dopuszcza się rażących uchybień przy wykonywaniu swego prawa, właściciel nieruchomości obciążonej może żądać zamiany służebności na rentę”.

Uchybienia ze strony uprawnionego, mogące stanowić podstawę żądania zamiany służebności na rentę, muszą mieć charakter rażących. Przepis używa pojęcia uchybień w liczbie mnogiej, z czego wynika, że pojedyncze uchybienie nie może stanowić podstawy zamiany służebności na rentę nawet wówczas, gdy jest poważne, a nawet rażące. W mojej ocenie na podstawie przedstawionego przez Pana stanu faktycznego można próbować wnioskować o zmianę służebności na rentę.

Wyraźnie podkreślić należy nadto, iż zgodnie z poglądem wyrażonym w wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 9 stycznia 1992 r., sygn. akt I ACr 484/91, „w świetle przepisu art. 303 kc roszczenie o zamianę służebności osobistej na rentę przysługuje wyłącznie właścicielowi nieruchomości obciążonej i to tylko w wypadku, gdy uprawniony z tytułu służebności osobistej dopuszcza się rażących uchybień przy wykonywaniu swego prawa”.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Indywidualne Porady Prawne

Masz problem ze służebnością osobistą?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Podobne materiały

Zmiana osoby, której przekazano gospodarstwo rolne

Rodzice w 1988 r. przekazali notarialnie nieodpłatnie gospodarstwo rolne mojemu bratu w trybie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników....

Gospodarstwo rolne przekazane za służebność mieszkania

Mama, ja i rodzeństwo odziedziczyliśmy po zmarłym tacie gospodarstwo rolne wraz z domem. Tato nabył to gospodarstwo od swoich rodziców w 1990 r....

Oddanie części domu przekazanej za służebność osobistą

Został przeprowadzony dział spadku (dom) u notariusza. Właścicielem po zrzeczeniu się udziału przez pozostałych została jedna osoba. Druga osoba...

Określenie zakresu powinności wobec byłej właścicielki nieruchomości

W ubiegłym roku kupiliśmy nieruchomość ze starszą panią, która ma wpisane tak zwane „dożywocie” (jego zapis przesyłam w załączniku)....

Utrzymywanie nieruchomości przekazanej jako służebność osobista

Chcemy przekazać córce nasze mieszkanie własnościowe jako darowiznę. Po załatwieniu służebności chcemy w mieszkaniu tym mieszkać do śmierci mojej...

Uprzątnięcie rzeczy po zmarłym

Czy powinnam powiadomić komornika o śmierci lokatora, który miał dożywotnie prawo do pokoju w mojej nieruchomości (służebność osobista)?...

Jak zabezpieczyć się na starość?

Jestem emerytką. Chcę sprzedać moje mieszkanie i uzyskane w ten sposób pieniądze przekazać synowi w formie darowizny. W zamian syn...

Zabezpieczenie prawa do zamieszkiwania mężowi, którego dziecko nie akceptuje

Jak mogę wymeldować córkę z mieszkania, które jest moją własnością? Ona mieszka ze swoim mężem w domu jednorodzinnym, którego jest...

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »