• Data: 2025-12-31 • Autor: Urszula Trojanowska-Woźniak
Kupiłem działkę budowlaną, przez którą przebiega linia energetyczna średniego napięcia. Z informacji uzyskanych od zakładu energetycznego wynika, że linia istnieje od wielu lat i została już „zasiedziana”. Nie planuję jej usuwać ani dochodzić roszczeń z przeszłości, ale zastanawiam się, czy przysługuje mi jakiekolwiek odszkodowanie lub opłata z tytułu służebności przesyłu – chociażby od teraz, na przyszłość.
.jpg)
Jeżeli rzeczywiście doszło do zasiedzenia, możliwości działania są bardzo ograniczone. Termin zasiedzenia wynosi 20 lub 30 lat. Zgodnie z art. 172 Kodeksu cywilnego:
„Posiadacz nieruchomości niebędący jej właścicielem nabywa własność, jeżeli posiada nieruchomość nieprzerwanie od lat dwudziestu jako posiadacz samoistny, chyba że uzyskał posiadanie w złej wierze (zasiedzenie). Po upływie lat trzydziestu posiadacz nieruchomości nabywa jej własność, choćby uzyskał posiadanie w złej wierze.”
W przypadku linii energetycznych, jeśli zakład energetyczny korzysta z nieruchomości nieprzerwanie przez 30 lat, można uznać, że doszło do zasiedzenia służebności przesyłu.
Mimo zasiedzenia warto wystąpić pisemnie do zakładu energetycznego i zaproponować wypłatę odszkodowania z tytułu ograniczenia możliwości korzystania z działki. Obecność słupów i linii energetycznych może znacząco obniżać jej wartość. W piśmie można podnieść argument, że trwałe umiejscowienie infrastruktury powoduje dolegliwość i ograniczenie prawa własności.
Trzeba jednak pamiętać, że przedsiębiorstwo może twierdzić, iż poprzedni właściciel działki otrzymał już stosowne odszkodowanie. W takiej sytuacji spółka energetyczna nie jest zobowiązana do ponownej zapłaty każdemu nowemu właścicielowi.
Kwestie te reguluje ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 roku – Kodeks cywilny. Zgodnie z art. 305¹ kc:
„Nieruchomość można obciążyć na rzecz przedsiębiorcy, który zamierza wybudować lub którego własność stanowią urządzenia, o których mowa w art. 49 § 1, prawem polegającym na tym, że przedsiębiorca może korzystać w oznaczonym zakresie z nieruchomości obciążonej, zgodnie z przeznaczeniem tych urządzeń (służebność przesyłu).”
Z kolei art. 294 kc (w związku z art. 305? kc) stanowi:
„Właściciel nieruchomości obciążonej może żądać zniesienia służebności gruntowej za wynagrodzeniem, jeżeli wskutek zmiany stosunków służebność stała się dla niego szczególnie uciążliwa, a nie jest konieczna do prawidłowego korzystania z nieruchomości władnącej.”
Można więc rozważyć wystąpienie do sądu z powództwem o zniesienie służebności przesyłu. Uzasadnieniem może być m.in. fakt, że słup jest stary, grozi zawaleniem, a jego lokalizacja uniemożliwia zabudowę działki. Taka argumentacja może przekonać sąd, że służebność stała się nadmiernie uciążliwa.
Jeśli linia energetyczna została zasiedziana, trudno dochodzić roszczeń za korzystanie z gruntu w przeszłości. Nadal jednak można próbować uzyskać odszkodowanie za aktualne ograniczenia lub wnieść sprawę o zniesienie służebności, jeśli ta znacząco utrudnia korzystanie z działki. Warto też upewnić się, czy poprzedni właściciel nie otrzymał już rekompensaty.
Przykład 1
Pan Adam kupił działkę z linią energetyczną z lat 70. Zakład energetyczny odmówił wypłaty odszkodowania, powołując się na zasiedzenie. Po analizie prawnej potwierdzono, że termin 30 lat minął – roszczenia były bezzasadne.
Przykład 2
Pani Ewa wystąpiła do spółki energetycznej z wnioskiem o odszkodowanie za ograniczenie możliwości zabudowy działki. W wyniku negocjacji uzyskała jednorazowe świadczenie za utrudnienia w korzystaniu z nieruchomości.
Przykład 3
Pan Marek złożył pozew o zniesienie służebności, ponieważ słup uniemożliwiał mu budowę domu. Sąd uznał, że służebność jest szczególnie uciążliwa i orzekł o jej zniesieniu za wynagrodzeniem na rzecz przedsiębiorstwa przesyłowego.
Potrzebujesz pomocy w sprawie zasiedzenia, służebności przesyłu lub odszkodowania od zakładu energetycznego? Skontaktuj się z nami, a przygotujemy dla Ciebie kompleksową analizę i projekt pisma lub pozwu.
1. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
Zapytaj prawnika