Jeżeli wpięcie do przewodu ma nastąpić poza granicami Twojej działki, zwłaszcza w pasie należącym do miasta lub gminy, właściciel nieruchomości zwykle nie może skutecznie zablokować podłączenia sąsiedniej posesji tylko dlatego, że wcześniej poniósł koszt uzbrojenia...
Gazociąg przebiegający przez prywatną działkę może uzasadniać żądanie ustanowienia służebności przesyłu za wynagrodzeniem, zapłaty za wcześniejsze bezumowne korzystanie z gruntu lub naprawienia odrębnej szkody. Najpierw trzeba jednak ustalić tytuł prawny przedsiębiorstwa,...
Nie musisz automatycznie zgadzać się na przeprowadzenie gazociągu przez działkę. Inwestor powinien najpierw prowadzić z Tobą rokowania i uzyskać zgodę albo – w określonych przypadkach – decyzję starosty wydaną na podstawie art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W...
Gmina nie może swobodnie zająć prywatnej działki pod drogę bez tytułu prawnego, decyzji albo umowy z właścicielem. Właściciel powinien ustalić, czy wydano decyzję ZRID, decyzję podziałową, decyzję scaleniową albo decyzję wywłaszczeniową, a następnie żądać wstrzymania...
Jeżeli słupy telekomunikacyjne stoją na działce od wielu lat, samo powołanie się przez Orange na zasiedzenie nie przesądza sprawy. Po wyroku TK z 2 grudnia 2025 r., P 10/16, szczególnej analizy wymaga zwłaszcza okres korzystania z nieruchomości sprzed 3 sierpnia 2008 r. ...
Jeżeli przez działkę przebiega wodociąg, najpierw trzeba ustalić, do kogo należy urządzenie, jaki jest jego dokładny przebieg i na jakiej podstawie prawnej właściciel sieci albo sąsiad korzysta z gruntu. Nie ma jednej uniwersalnej odległości domu od każdej rury wodociągowej. ...
Prawo korzystania z plaży i jeziora można powiązać z nabywanymi działkami, ale najpierw trzeba ustalić status prawny samej wody. Inne zasady dotyczą publicznego jeziora objętego powszechnym korzystaniem z wód, a inne prywatnej wody stojącej i prywatnej infrastruktury...
Jeżeli dojazd do budynku jest faktycznie niewystarczający, a właściciel sąsiedniego terenu odmawia udostępnienia przejazdu przez bramę, najpierw warto próbować pisemnego porozumienia. Gdy to nie zadziała, możliwe jest ustanowienie służebności przejazdu, a w określonych...
Jeżeli przyłącze wodociągowe lub kanalizacyjne ma przebiegać przez grunt gminy, gmina może wymagać tytułu prawnego do korzystania z tego gruntu i żądać wynagrodzenia. Nie oznacza to jednak, że wskazana w operacie kwota jest niepodważalna. W praktyce warto sprawdzić...
W testamencie można zobowiązać spadkobiercę do utworzenia funduszu stypendialnego lub nagród, ale najczęściej nie robi się tego przez warunek ani zapis dla nieoznaczonych jeszcze osób. W praktyce właściwym narzędziem jest polecenie testamentowe, powołanie wykonawcy testamentu albo...
Jeżeli przez Twoją działkę przechodzi rura grzewcza sąsiada lub przedsiębiorstwa, najpierw trzeba ustalić, kto jest właścicielem instalacji i na jakiej podstawie korzysta z gruntu. W zależności od ustaleń możesz żądać usunięcia rury, zawarcia odpłatnej umowy,...
Ustanowienia służebności dojazdu do przepompowni nie zawsze da się całkowicie zablokować, ale można skutecznie kwestionować jej przebieg, zakres i uciążliwość dla nieruchomości. W sporze o przejazd blisko domu kluczowe są dowody geodezyjne, wariant alternatywny trasy,...
Właściciel działki bez odpowiedniego dostępu do drogi publicznej może żądać ustanowienia drogi koniecznej, nawet jeśli działka nie jest obecnie przeznaczona do zabudowy. Nie oznacza to jednak automatycznie, że droga musi przebiegać przez Państwa grunt. Sąd porównuje...
Jeżeli działka ma zbyt wąski wjazd, rozwiązaniem może być ustanowienie służebności przejazdu przez grunt sąsiada, ale tylko wtedy, gdy odpowiada to zapisom MPZP i wymogom podziałowym. Przy działce leśnej trzeba dodatkowo ustalić zasady wycinki, ewentualne wyłączenie...
Prawomocnie ustanowiona służebność drogi koniecznej nie wyklucza nowej sprawy, jeżeli po orzeczeniu zmieniły się okoliczności i dotychczasowy dojazd przestał zapewniać odpowiedni dostęp do drogi publicznej. Inaczej należy ocenić rozgraniczenie. Ugoda zawarta przed geodetą...
Jeżeli dom ma ostatecznie trafić wyłącznie do Pani dzieci, a przyszły mąż ma mieć tylko prawo mieszkania, najbezpieczniej oddzielić własność nieruchomości od prawa korzystania z niej. W praktyce trzeba zadbać o majątek osobisty, ewentualną intercyzę, testament lub...
Jeżeli studzienka kanalizacyjna znajduje się na działce sąsiada, a jest niezbędna do korzystania z Twojego budynku, spór należy zacząć od ustalenia, czy jest to element przyłącza, sieci albo urządzenie wspólnie używane przez nieruchomości. W praktyce można żądać...
Jeżeli po zakupie działki okazało się, że rów przydrożny znajduje się w granicach prywatnej nieruchomości, najpierw trzeba ustalić, czy zarządca drogi ma tytuł prawny do korzystania z gruntu. Od wyniku tej weryfikacji zależy, czy można żądać usunięcia lub przesunięcia...
Nieodpłatna dożywotnia służebność mieszkania co do zasady daje prawo do zamieszkiwania bez płacenia właścicielowi wynagrodzenia za lokal. Nie oznacza jednak automatycznie, że właściciel ma finansować media, leki, opiekunkę albo inne osobiste potrzeby uprawnionego. Zakres...
Właściciel działki obciążonej służebnością drogi może co do zasady postawić ogrodzenie i bramę, jeśli nie utrudni sąsiadowi realnego korzystania z przejazdu i przechodu. Inaczej należy oceniać utwardzenie drogi: bez odmiennej umowy koszty urządzeń potrzebnych do...
Partner kupujący mieszkanie może zabezpieczyć konkubinę przez ustanowienie na jej rzecz służebności osobistej mieszkania. Takie prawo może trwać do jej śmierci i co do zasady nie wygasa przez śmierć właściciela. W artykule wyjaśniamy, czy można wpisać takie uprawnienie w...
Służebność mieszkania daje uprawnionemu realne prawo korzystania z oznaczonej części domu oraz z pomieszczeń i urządzeń wspólnych, jeżeli są potrzebne do normalnego mieszkania. Właściciel nieruchomości nie może wykonywać swoich uprawnień tak, aby to prawo faktycznie...
Najbezpieczniejszym sposobem zabezpieczenia podłączenia do prywatnego wodociągu sąsiada jest ustanowienie służebności w formie aktu notarialnego i wpisanie jej do księgi wieczystej. Sama kartka potwierdzająca zapłatę zwykle nie daje wystarczającej ochrony na...
Dożywocia nie można po prostu odwołać jak darowizny. Można jednak, zależnie od sytuacji, zmienić zakres świadczeń, uzyskać zgodę dożywotnika na zwolnienie konkretnej nieruchomości z obciążenia, żądać zamiany dożywocia na rentę albo w wyjątkowych przypadkach dochodzić...
Jeżeli przyłącze wodociągowe ma przebiegać przez działkę sąsiada albo korzystać z jego instalacji, sama ustna zgoda to za mało. Warto spisać warunki, uzyskać warunki przyłączenia od przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego i ustalić, czy wystarczy umowa pisemna, czy...