Indywidualne Porady Prawne

Masz problem ze służebnością przesyłu?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Czy gmina zapłaci za bezumowne korzystanie z nieruchomości?

Eliza Rumowska • Opublikowane: 10-08-2015

Przed 17 laty na mój wniosek urząd zatwierdził podział działki budowlanej na 4 części. Powstały w ten sposób trzy 10-arowe działki budowlane i reszta (niespełna 1 ar) stanowiąca wąski pasek wzdłuż tych trzech działek, który poszerzał lokalną drogę. Wszystkie trzy działki niedługo potem sprzedałem, został jedynie ten wąski pasek. Na sprzedanych działkach stoją domy, a przez ten pasek przechodzą wszystkie media. Wczoraj zadzwoniono do mnie z urzędu gminy, że przy okazji jakiś zmian zauważyli, że w księgach wieczystych ja jestem nadal właścicielem tego fragmentu. W wydziale nieruchomości powiedziano mi, że wycenią wartość i umówią nas z notariuszem celem przeniesienia własności. Czy mogę żądać od gminy zapłaty odszkodowania wraz z odsetkami? W końcu przez 17 lat użytkowano moją własność, czerpiąc z tego korzyści, jak np. energetyka, wodociągi, gmina.

Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Z opisu sprawy niezmiennie wynika, że na Pana własności posadowiono infrastrukturę przesyłową (media), a także gmina miejska władała przedmiotową nieruchomością, wykorzystując ją do celów realizacji swych żądań ustawowych w zakresie zapewnienia i utrzymania dróg.

Doszło więc do bezumownego korzystania z Pana gruntu w zakresie:

  • poszerzenia infrastruktury drogowej przez gminę miejską
  • posadowienia infrastruktury przesyłowej (mediów) przez operatorów będących właścicielami tej infrastruktury co doprowadziło do stanu posiadania z ich strony służebności przesyłu, a przed rokiem 2008 służebności gruntowej odpowiadającej treścią służebności przesyłu.

Pana zaniechanie w upomnieniu się o „swoje”, gdyby upłynęło lat 30, mogłoby spowodować utratę własności, jak i jakichkolwiek roszczeń wobec wspomnianych podmiotów. Jednak 17 lat nie uprawnia ani gminy, ani operatów przesyłowych do nabycia swych praw w zakresie stanu faktycznego. Owszem, powstały pewne zależności i konsekwencje korzystania z gruntu, które sprawiają, że aktualny stan jego przeznaczenia i eksploatacji jest nieodwracalny – ale z tym przecież liczył się Pan w zasadzie od chwili podziału.

Tymczasem warto zadbać, aby zanim dojdzie do zbycia przedmiotowej nieruchomości:

  1. Ustalić wynagrodzenie za bezumowne korzystanie przez gminę miejską z tego obszaru przeznaczonego na poszerzenie drogi. Racjonalne jest oczekiwanie zapłaty za lat 10, bowiem powyżej tego okresu i tak gmina skutecznie podniosłaby zarzut przedawnienia.
  2. Ustalić wynagrodzenie od operatorów przesyłowych za posadowienie przez nich bez Pana zgody i wiedzy ich infrastruktury przesyłowej (mediów).

Przestrzegam jednak przed przyjmowaniem nieugiętej postawy i zbyt wygórowanych roszczeń. Musi bowiem Pan mieć świadomość, że w razie braku porozumienia co do wynagrodzeń i umów z wymienionymi podmiotami – miasto może wszcząć procedurę wywłaszczeniową, na której moim zdaniem tylko straciłby Pan, a nie zyskał.

Musi Pan także mieć świadomość, że od 2008 r. operatorzy przesyłowi mają prawo pozostawać ze swą infrastrukturą na gruncie, a właściciel ma prawo jedynie do wynagrodzenia i nie wolno mu co do zasady żądać usunięcia mediów ze swej nieruchomości. Kodeks cywilny stanowi bowiem:

„Rozdział III

Służebność przesyłu

Art. 305(1). Nieruchomość można obciążyć na rzecz przedsiębiorcy, który zamierza wybudować lub którego własność stanowią urządzenia, o których mowa w art. 49 § 1, prawem polegającym na tym, że przedsiębiorca może korzystać w oznaczonym zakresie z nieruchomości obciążonej, zgodnie z przeznaczeniem tych urządzeń (służebność przesyłu). 

Art. 305(2). § 1. Jeżeli właściciel nieruchomości odmawia zawarcia umowy o ustanowienie służebności przesyłu, a jest ona konieczna dla właściwego korzystania z urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1, przedsiębiorca może żądać jej ustanowienia za odpowiednim wynagrodzeniem. 

§ 2. Jeżeli przedsiębiorca odmawia zawarcia umowy o ustanowienie służebności przesyłu, a jest ona konieczna do korzystania z urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1, właściciel nieruchomości może żądać odpowiedniego wynagrodzenia w zamian za ustanowienie służebności przesyłu. 

Art. 305(3). § 1. Służebność przesyłu przechodzi na nabywcę przedsiębiorstwa lub nabywcę urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1. 

§ 2. Służebność przesyłu wygasa najpóźniej wraz z zakończeniem likwidacji przedsiębiorstwa. 

§ 3. Po wygaśnięciu służebności przesyłu na przedsiębiorcy ciąży obowiązek usunięcia urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1, utrudniających korzystanie z nieruchomości. Jeżeli powodowałoby to nadmierne trudności lub koszty, przedsiębiorca jest obowiązany do naprawienia wynikłej stąd szkody. 

Art. 305(4). Do służebności przesyłu stosuje się odpowiednio przepisy o służebnościach gruntowych.” 

Jednak moim zdaniem teraz jest najlepszy moment, aby wszystko uregulować i zbyć nieruchomość.

Podkreślę jednak raz jeszcze – tu nie ma Pan roszczenia o odszkodowanie, ale o wynagrodzenie za bezumowne korzystanie.

W doktrynie zdania są podzielone co do tego, czy zapłata za dotychczasowe korzystanie to odszkodowanie – moim zdaniem to jest rekompensata za użytkowanie przez wszystkie te lata  co bardziej przypomina wynagrodzenie, a nie odszkodwanie. Odszkodowania płaci się za wyrządzoną szkodę.

Jeśli masz podobny problem prawny, zadaj pytanie naszemu prawnikowi (przygotowujemy też pisma) – link do formularza z indywidualną pomocą prawną »

Podobne materiały

Czy za służebność przesyłu należy się zapłata?

Czy za służebność przesyłu należy się zapłata?

Na mojej działce znajduje się słup elektryczny (od wielu lat). Czy możemy ubiegać się o odszkodowanie lub jakiś czynsz od zakładu energetycznego?...

Przyłącze wody na sąsiedniej działce

Budując dom, podpisałam wraz z ojcem zgodę z sąsiadami, na których to działkach jest ich prywatny wodociąg, na podłączenie mnie do tego...

 

Plan budowy garażu i problem z linią energetyczną

Przed 24 laty kupiliśmy działkę budowlaną, na której znajduje się słup oraz linia energetyczna przebiegająca nad działką. Niedługo potem uzyskaliśmy...

 

Jakie ryzyko wiąże się z przyłączeniem sąsiada do wodociągu na mojej działce?

Jakie ryzyko wiąże się z przyłączeniem sąsiada do wodociągu na mojej działce?

Sąsiad, który zakupił niedawno działkę obok mojej, poprosił mnie o możliwość podłączenia się do sieci wodociągowej poprzez sieć znajdującą się...

Wniosek o przesunięcie instalacji wodociągowej

Jestem na etapie zakupu działki budowlanej. Z załączonych map wynika, że przez działkę przechodzi instalacja wodociągowa oraz kanalizacyjna....

 

Wymiana słupa energetycznego - czy żądać zapłaty za służebność?

Od 11 lat jestem właścicielką działki, na której postawiony jest słup trójramienny z linią średniego napięcia przebiegającą przez całą działkę....

 

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »