Indywidualne Porady Prawne

Masz problem ze służebnością osobistą?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Mieszkanie od kuzyna w zamian za dożywocie

Katarzyna Siwiec • Opublikowane: 15-02-2019

Mój kuzyn chce mi podarować mieszkanie. Nie wiemy, jaka forma byłaby najkorzystniejsza: spadek to podatek spadkowy, przekazanie to podatek od darowizny. Myślałem o „odwróconej hipotece”, czyli on na mnie przekazuje mieszkanie w zamian za dożywotnią gwarancję, że się nim będę opiekować. Kuzyn dość daleki, bo moja babcia i jego babcia to były rodzone siostry. Mieszkanie chce mi przekazać tak, aby jego siostra nic nie dostała w spadku po nim (nie opiekowała się nim, gdy był w szpitalu, oraz popełniła inne niegodziwości). Czy takie przekazanie zabezpiecza mnie również przed roszczeniem z tytułu zachowku? Oczywiste jest również, że chciałbym zapłacić najmniejsze należności z tego tytułu.

Katarzyna Siwiec

»Wybrane opinie klientów

Odpowiedź wyczerpująca i fachowa.
Joanna
Szybko i rzeczowo. Niestety odpowiedź potwierdziła moje przypuszczenie że sprawa jest przegrana.
Marek, 38 lat
Dobre opinie i szybka wyczerpująca odpowiedź
Leszek, 58 lat, maszynista chłodniczy
Konkretna i wyczerpująca odpowiedź. Jestem zadowolona z porady prawnej.
Grażyna
Bardzo dziękuję za uzyskaną poradę, szybko, sprawnie bardzo pomocnie, na temat , wyczerpującą. Doskonała odpowiedź Polecam wszystkim
Marta, prawnik, 63 lata

To, o czym Pan pisze, to nie jest odwrócona hipoteka, tylko umowa dożywocia. Zgodnie z art. 908 § 1 Kodeksu cywilnego „jeżeli w zamian za przeniesienie własności nieruchomości nabywca zobowiązał się zapewnić zbywcy dożywotnie utrzymanie (umowa o dożywocie), powinien on, w braku odmiennej umowy, przyjąć zbywcę jako domownika, dostarczać mu wyżywienia, ubrania, mieszkania, światła i opału, zapewnić mu odpowiednią pomoc i pielęgnowanie w chorobie oraz sprawić mu własnym kosztem pogrzeb odpowiadający zwyczajom miejscowym”. Umowa ta zawierana jest w formie aktu notarialnego.

Umowa dożywocia jest umowa wzajemną i odpłatną nie występuje więc przy niej bezpłatne przysporzenie na rzecz nabywcy. Zgodnie natomiast z zasadami ustalania substratu zachowku (art. 993) doliczeniu do spadku podlegają darowizny rozumiane jako przysporzenie dokonane przez spadkodawcę w sposób nieodpłatny, bez świadczenia wzajemnego. Jest więc oczywiste, że wartość nieruchomości jako przedmiotu umowy o dożywocie nie podlega doliczeniu do spadku.

Na poparcie tego stanowiska zacytuję poniżej wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 19 lutego 2014 r., sygn.akt I ACa 1010/13, zgodnie z którym „literalne brzmienie art. 993 k.c., jednoznacznie wskazuje na intencję ustawodawcy, co do ukształtowania zamkniętego katalogu przypadków, warunkujących możliwość doliczenia do masy spadku przedmiotów, które w chwili otwarcia spadku nie należały już do majątku zmarłego, albowiem zostały zeń przeniesione do majątku osoby trzeciej (darowizny). Przemawia za tym przede wszystkim użycie słowa"darowizny" zamiast wyrazu lub sformułowania, umożliwiającego rozszerzającą interpretację pojęcia, np. aktywa przeniesione z majątku spadkodawcy do majątku osoby trzeciej tytułem darmym. Nie byłoby to wówczas jednoznaczne z darowizną sensu stricto (art. 888 k.c.) i uczyniło możliwym zaliczenie do masy spadkowej wartości składników przekazanych nieodpłatnie. Gdyby wolą ustawodawcy było unormowanie, pozwalające na zaliczenie przedmiotów innych niż darowizny, z pewnością dałby temu wyraz redagując art. 993 k.c., zwłaszcza w ramach wspomnianej nowelizacji”.

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Reasumując, umowa dożywocia chroni Pana przed zachowkiem.

W zakresie pytania, w jaki sposób rozpocząć procedurę, wyjaśniam, że powinien się Pan z kuzynem po prostu wybrać do notariusza celem zawarcia umowy dożywocia, a przedtem oczywiście skontaktować z nim celem ustalenia terminu. Proszę zabrać ze sobą odpis z księgi wieczystej lub inny dowód własności.

Od umowy o dożywocie nie płaci się podatku od spadków i darowizn. Nie płaci się też podatku dochodowego – uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie 7 sędziów z dnia 17 listopada 2014 r., sygn. akt II FPS 4/14 przesądziła, że w przypadku zbycia nieruchomości na podstawie umowy o dożywocie nie jest możliwe określenie przychodu.

Umowa dożywocia podlega natomiast podatkowi od czynności cywilnoprawnych w kwocie 2% wartości nieruchomości. Obowiązek podatkowy ciąży na Panu jako nabywcy nieruchomości.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Indywidualne Porady Prawne

Masz problem ze służebnością osobistą?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Podobne materiały

Jak zapewnić opiekę matce, aby uchronić ją przed nieuczciwym synem?

Mieszkam za granicą i mam problem z mamą, którą do tej pory opiekował się mój brat. Niestety doprowadził ją do utraty zdrowia...

Mieszkanie z dożywotnią służebnością dla niepełnosprawnej córki

Kupiłem mieszkania, które chcę przekazać swojej córce w dożywotną (do końca jej życia) służebność dla niej. Nie chcę jej dawać tego mieszkania,...

Czy do postawienia garażu potrzebna jest zgoda uprawnionych z umowy dożywocia?

Moja żona jest właścicielką nieruchomości, na której stoi dom obciążony służebnością osobistą dla jej rodziców polegającą na dożywotnim...

Zwrot darowizny ze służebnością a podatek

Teściowa aktem darowizny przekazała nieruchomość zabudowaną swojej córce (mojej żonie), w zamian za opiekę nad nią i możliwość zamieszkiwania...

Dożywotnia służebność w księdze wieczystej

Mam propozycję zakupu domu w dobrej cenie. Dom ma jednak jedną wadę, a jest nią dożywotnia służebność w księdze wieczystej względem...

Zakup domu z licytacji z zapisem o dożywotniej służebności

Zastanawiam się nad kupnem domu z licytacji. W księdze wieczystej widnieje następujący wpis – w dziale III ujawnione jest ograniczone prawo...

Niewdzięczność bratowej, czy możliwe cofnięcie darowizny?

Przed 20 laty rodzice przepisali bratu w formie darowizny działkę i dom, mieli zagwarantowaną dożywotnią możliwość mieszkania. Ja i siostra...

Zmarł obdarowany gospodarstwem w zamian za dożywotnią służebność - kto dziedziczy?

Rodzice przekazali gospodarstwo razem z budynkami synowi w zamian za dożywotnią służebność. Obdarowany syn zmarł, została tylko matka...

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »