Indywidualne Porady Prawne

Masz problem ze służebnością osobistą?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Licytacja komornicza mieszkania ze służebnością dożywotnią

Katarzyna Siwiec • Opublikowane: 14-10-2014

Mój syn 3 lata temu wykupił mieszkanie komunalne babci na siebie (za pieniądze babci). W księdze wieczystej umieszczono zapis o dożywociu dla babci. Później jednak syn popadł w długi i mieszkanie sprzedano na licytacji. Nowy nabywca nakazał babci wyprowadzkę – jego zdaniem służebność utraciła moc. Czy faktycznie babcia nie może już zajmować mieszkania?

Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Licytacja komornicza mieszkania ze służebnością dożywotnią

Czy służebność mieszkania wygasa po licytacji komorniczej?

Odpowiadając na Pana pytanie, wyjaśnię, że kwestie związane z wygaśnięciem praw rzeczowych na nieruchomościach, które zostały sprzedane w ramach licytacji komorniczej, reguluje art. 1000 Kodeksu postępowania cywilnego, który to przepis poniżej w całości Panu przytaczam:

„Art. 1000. § 1. Z chwilą uprawomocnienia się postanowienia o przysądzeniu własności wygasają wszelkie prawa i skutki ujawnienia praw i roszczeń osobistych ciążące na nieruchomości. Na miejsce tych praw powstaje prawo do zaspokojenia z ceny nabycia z pierwszeństwem przewidzianym w przepisach o podziale ceny uzyskanej z egzekucji.

§ 2. Pozostają w mocy bez potrącenia ich wartości z ceny nabycia:

1) prawa ciążące na nieruchomości z mocy ustawy;

2) (uchylony);

3) służebność drogi koniecznej oraz służebność ustanowiona w związku z przekroczeniem granicy przy wznoszeniu budowli lub innego urządzenia;

4) służebność przesyłu.

§ 3. Pozostają również w mocy ujawnione przez wpis w księdze wieczystej lub złożenie dokumentu do zbioru albo nieujawnione w ten sposób, lecz zgłoszone najpóźniej na trzy dni przed terminem licytacji, użytkowanie, służebności i prawa dożywotnika, jeżeli przysługuje im pierwszeństwo przed wszystkimi hipotekami lub jeżeli nieruchomość nie jest hipotekami obciążona albo jeżeli wartość użytkowania, służebności i praw dożywotnika znajduje pełne pokrycie w cenie nabycia. Jednakże w wypadku ostatnim wartość tych praw będzie zaliczona na cenę nabycia.

§ 4. Przepisu § 1 nie stosuje się w odniesieniu do ciążących na nieruchomości spółdzielczych lokatorskich i własnościowych praw do lokalu. Prawa te, z chwilą uprawomocnienia się postanowienia o przysądzeniu własności, przekształcają się odpowiednio w prawo najmu, w prawo odrębnej własności do lokalu albo we własność domu jednorodzinnego”.

Czy nieruchomość nabyta w drodze licytacji komorniczej jest przejmowana bez obciążeń?

Tal więc rzeczywiście przepis ten statuuje generalną zasadę, że nieruchomość jest przejmowana przez nabywcę bez obciążeń (tak też np. wyrok SN z dnia 15 czerwca 2007 r., sygn. akt II CSK 97/07).

Pan wspomina o użytkowaniu i dożywociu, dlatego też zgodnie z ust. 3 cytowanego przepisu pod warunkiem, że są one ujawnione w księdze wieczystej lub zbiorze dokumentów, a jeśli nie były tak ujawnione, to muszą być zgłoszone na trzy dni przed terminem licytacji, pozostają w mocy, jeśli dodatkowo jest spełniony któryś z warunków, tj. albo przysługuje im pierwszeństwo przed wszystkimi hipotekami – dotyczy to praw wpisanych do księgi wieczystej lub złożonych do zbioru dokumentów (zgodnie z art. 12 ust. 1 „o pierwszeństwie ograniczonych praw rzeczowych wpisanych do księgi wieczystej rozstrzyga chwila, od której liczy się skutki dokonanego wpisu”) – wartości tych praw nie zalicza się wówczas na cenę nabycia, albo nieruchomość nie jest obciążona hipotekami; również w tej sytuacji wartości tych praw nie zalicza się na cenę nabycia albo wartość użytkowania, służebności i prawa dożywotnika znajdują pełne pokrycie w cenie nabycia, przy uwzględnieniu wszystkich należności, którym zgodnie z art. 1025 przysługuje pierwszeństwo przy podziale, wartość tych praw musi znaleźć pełne pokrycie, w przypadku częściowego tylko pokrycia w cenie nabycia prawa te wygasają, a w ich miejsce powstaje prawo do zaspokojenia z ceny nabycia.

Licytacja komornicza a uprawnienia z tytułu dożywocia

 

Tak więc osoby uprawnione z tytułu użytkowania, służebności oraz z tytułu dożywocia mogą uzyskać ekwiwalent swoich praw, uczestnicząc w planie podziału w wypadku, gdy nie przysługuje im pierwszeństwo wynikające z wpisu, o czym stanowi art. 12 ustawy o księdze wieczystej i hipotekach. W przeciwnej sytuacji, tj. w razie przysługiwania pierwszeństwa przed hipotekami albo braku obciążenia hipotecznego, a także w razie pełnego pokrycia wartości tych praw w cenie, prawa obciążające utrzymują się mimo przejścia własności na nabywcę.

Jeśli masz podobny problem prawny, zadaj pytanie naszemu prawnikowi (przygotowujemy też pisma) – link do formularza z indywidualną pomocą prawną »

Podobne materiały

Zniesienie służebności za wynagrodzeniem

Kilka lat temu, kiedy wychodziłam za mąż, moja mama przekazała mi w darowiźnie dom, zachowując dożywotnią służebność mieszkania w nim...

 

Służebność osobista a brak wstępu do mieszkania

Mam ustanowioną służebność osobistą w mieszkaniu wydzielonym w domu mojego syna. Niestety syn mnie wymeldował i pozbawił możliwości wejścia na posesję....

 

Mieszkanie z ustanowioną służebnością jako zastaw na hipotece

Dowiedziałam się, że banki nie chcą ustanawiać jako zabezpieczenia hipotecznego mieszkania z ustanowioną służebnością. Czy jest możliwość, by...

 

Zobowiązanie do zapewnienia opieki i dożywotniego zamieszkania

Moja mama i jej brat otrzymali w spadku nieruchomość po tacie. Później jej jedyną właścicielką stała się mama. Przy zakupie drugiej części...

 

Odszkodowanie za bezumowne korzystanie z nieruchomości

Przez moją działkę przechodzi wodociąg. Z tego co wiem, mój nieżyjący ojciec dał na jego przeprowadzenie zgodę, tylko nie wiem czy ustną, czy...

 

Nieruchomość z ustanowioną służebnością na rzecz teściów

Ojciec darował mi duże, czteropokojowe mieszkanie. Jak rozumiem, weszło ono do mojego majątku osobistego. W lokalu tym mieszkają moi teściowie....

 

Zapewnienie siostrze mieszkania aż do śmierci

Otrzymałam od mamy w formie darowizny nieruchomość z ustanowioną służebnością mieszkania na rzecz mojej siostry. Teraz chciałabym nieruchomość...

 

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »