Czy właściciel działki może postawić wiatę na terenie objętym służebnością drogową?

Zakres służebności gruntowej

Ustanowienie służebności przejazdu (przechodu i przegonu) odbywa się poprzez przyznanie właścicielowi uprawnień do korzystania w oznaczonym zakresie z nieruchomości obciążonej, co po prostu oznacza prawo przejścia czy przejazdu przez czyjąś działkę, aby dostać się do swojej nieruchomości. Służebność drogi koniecznej, a zatem przejazdu i przechodu przez działkę, wpisywana jest w dziale III księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości – o ile oczywiście wpisana zostaje. Trzeba bowiem pamiętać, że wpis do księgi wieczystej służebności gruntowej, podobnie zresztą jak pozostałych ograniczonych praw rzeczowych (za wyjątkiem hipoteki), ma jedynie charakter deklaratoryjny, czyli niezależnie od tego, czy Pani sąsiad jako osoba uprawniona dokona wpisu w księdze, czy też nie, służebność powstaje i jest cały czas ważna. Zatem uprawnia sąsiada do korzystania z przejazdu, a Panią zobowiązuje do tolerowania tego i powstrzymania się od wszelkich czynności mogących to zakłócić.

Ustanowienie służebności wymaga dokonania ustaleń merytorycznych dotyczących zakresu korzystania z drogi koniecznej związanego z przechodem, przejazdem. Ustalenia te powinny zakończyć się wytyczeniem trasy drogi koniecznej przez nieruchomość obciążoną prawem służebności „z najmniejszym obciążeniem gruntów, przez które ma droga prowadzić”. Można w szczególności sporządzić stosowny załącznik graficzny, na którym wyraźnie zostanie zaznaczone miejsce dostępu do drogi publicznej przez sąsiednią nieruchomość obciążoną jak i zakres takiego dostępu.

Roszczenie negatoryjne wobec naruszenia służebności drogi koniecznej

Jeżeli zawęzi Pani ten wyznaczony zakres drogi, to sąsiad może mieć roszczenie o przywrócenie staniu poprzedniego, tj. zgodnego z wytyczonym zakresem służebności drogi przez Pani działkę. Zgodnie bowiem z treścią art. 251 Kodeksu cywilnego (K.c.) – do ochrony praw rzeczowych ograniczonych, do których zalicza się służebności gruntowe, stosuje się odpowiednio przepisy o ochronie własności, tj. te, które dają się pogodzić z naturą ograniczonych praw rzeczowych. W przypadku zatem naruszenia służebności gruntowej przejazdu, przechodu i przegonu bydła, zastosowanie będzie miał odpowiednio przepis art. 222 K.c. Treścią roszczenia negatoryjnego z art. 222 § 2 K.c. jest żądanie przywrócenia stanu zgodnego z prawem i zaniechanie naruszeń. Roszczenie to przysługuje podmiotowi ograniczonego prawa rzeczowego (Pani sąsiadowi) w sytuacji, gdy jego prawo zostałoby w sposób trwały naruszone, ale bez pozbawienia władztwa nad posiadaną służebnością.

Wnioski

Zwężenie przez Panią przewidzianego pod drogę wewnętrzną pasa gruntu posadowieniem wiaty oznacza, niestety, naruszenie uprawnień Pani sąsiada jako właściciela nieruchomości władnącej. Pani uprawnienia (jako właściciela nieruchomości) zostały obciążone za sprawą ustanowienia służebności gruntowej, co oznacza, że ograniczone są Pani uprawnienia do podejmowania decyzji odnośnie do objętego daną służebnością pasa gruntu na Pani nieruchomości (obciążonej). Zwyczajowo pas takiej służebności to 4 m. jeżeli postawiona wiata zawęża ten pas, to Pani sąsiad może mieć roszczenie o jej np. przesunięcie.

Niestety, dopóty istnieje wskazana służebność, dopóty Pani sąsiad jest w tzw. „prawie”. Jeżeli istnieje inna droga wewnętrzna, która umożliwi sąsiadowi dowiezienie materiałów budowlanych, to należałoby wystąpić do sądu albo zawrzeć z sąsiadem umowę znoszącą służebność drogi na Pani działce z uwagi na istnienie alternatywnego połączenia z drogą publiczną. Dopóki jednak sprawa nie zostanie uregulowana formalno- prawnie, sąsiad będzie miał słuszne roszczenia o zachowanie wytyczonego zakresu służebności drogi na Pani działce.

Źródła:

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93

Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej  ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.